ميانگين نسبت قيمت به درآمدبازار سهام با 30 درصد كاهش نسبت به ارديبهشت 90 به 6 مرتبه رسيد تا گوياي ارزان شدن سهام اغلب شركت‌ها باشد. يكي از متغيرهاي بررسي وضع بازارهاي سهام در مقاطع مختلف، ميانگين نسبت قيمت به درآمد سهام شركت‌ها يا همان P/E است كه از طريق تقسيم قيمت هر سهم شركت (Price) به پيش‌بيني سود و زيان هر سهم (EPS) ‌محاسبه مي‌شود. رشد يا كاهش اين متغير به عنوان يكي از نشانه‌هاي ركود يا رونق و به عبارتي گوياي ارزان و گران بودن قيمت سهام شركت‌هاي تفسير مي‌شود و روند آن براي بسياري از فعالان و حتي مسئولان بورس اهميت بالايي دارد.

 

به‌طوري كه اگر قيمت سهام شركت‌ها بدون افزايش سودآوري رشد كند و ميانگينP/E بازار با افزايش محسوسي روبه‌رو شود، كارشناسان از شكل‌گيري حباب قيمتي سخن مي‌گويند و برعكس زماني كه اين نسبت به ارقام پاييني و مثلا 4 تا 5 و گاه 6 مرتبه برسد صاحب نظران راي به ارزان بودن سهام شركت‌ها داده و از رسيدن قيمت‌ها به كمتر از ارزش ذاتي حرف مي‌زنند.

كمترين و بيش‌ترين P/E بازار

براساس اين گزارش، ركود شديد و افت روزانه قيمت سهام اكثر شركت‌ها در سال87 و كاهش سود آوري شركت‌هاي مرتبط با بحران‌هاي جهاني، ميانگين نسبت P/E بازار را در فروردين 88 به پايين حد ممكن يعني 8/3 مرتبه رساند. بورس اوراق بهادار بعد از رونق كم سابقه سال 89 آن هم با ميانگين بازدهي85 درصدي، سال پيش را با وضعي متفاوت و با ميانگين سود سهام 9 درصدي به پايان برد، اما در هفته‌هاي اول سال 90 و با رشد قيمت هر سهم اكثر شركت‌هاي بزرگ، ميانگينP/E به بيش از 9 مرتبه رسيد تا برخي از كارشناسان از تشكيل حباب قيمتي به دليل رشد بي‌جهت بهاي اكثر سهام و عدم توجيه P/E بيش از 9 مرتبه‌اي به دليل نداشتن سابقه و معقول بودن نسبت‌هاي 4 تا 6 مرتبه‌اي براي بازار سهام كشور سخن بگويند.

 

گزارش فارس حاكيست بعد از اين موضع‌گيري‌ها(كه موجب نگراني برخي سرمايه‌گذاران هم شد)، بروز وقايعي پيش‌بيني نشده برون سازماني متعدد موجب شد تا با ريزش قيمت سهام اكثر شركت‌هاي بزرگ، نسبت P/E بازار هم از 01/9 مرتبه اول سال به 05/6 مرتبه در پايان سال كاهش يابد تا نه تنها ديگر خبري از رقص حباب‌ها نباشد بلكه سهام برخي شركت‌ها مانند خودرويي‌ها به كمترين حد ممكن در سال گذشته برسد.

 

هر چند روند منفي سهام و افت متغيرها در روزهاي آغازين سال جديد قطع شد و برخي اميدها به احياي دوباره با افزايش شاخص به بيش از 27 هزار واحد زنده شد اما باز به دلايل برون سازماني و پابرجا بودن ابهاماتي مهم مانند زمان اجراي مرحله دوم هدفمند‌سازي يارانه‌ها و نهايي نشدن نرخ ارز در بودجه 91 موجب شد تا نه تنها خبري از رشد قيمت‌ها و افزايش نسبت P/E در سال جاري نباشد بلكه با كاهش هم به ثبت برسد.

كاهش30درصدي نسبت قيمت به درآمد بازار

بررسي‌ها از آخرين وضع نسبت P/E در پايان ماه گذشته نشان مي‌دهد اين متغير مهم نسبت به ارديبهشت 90(با 69/8مرتبه) با 30 درصد افت به03/6 مرتبه رسيده تا حكايت از ارزان بودن سهام اغلب شركت‌ها داشته باشد. اين آمار در حالي به ثبت رسيده كه با در نظر گرفتن تجربه سال‌هاي گذشته و روال سنتي بازار در چنين ماه‌هايي كه به فصل مجامع نزديك‌تر مي‌شويم، بايد سهام شركت‌هاي ارزنده و آينده‌دار شاهد رشد قيمت مي‌بودند اما به دليل حاكميت جو رواني منفي، چنين رويدادي حداقل در دو ماه نخست سال رخ نداده است.

آخرين P/E صنايع برتر بورس

بررسي‌هاي به عمل آمده از وضع P/E صنايع برتر بورس(بين 37 صنعت حاضر در بورس) نشان مي‌دهد در ميان 10 صنعت اول كه 170 شركت را شامل مي‌شوند بعد از صنعت فلزات اساسي كه با نسبت 76/9مرتبه‌اي داراي بيش‌ترين نسبت است، صنايع مخابرات، كانه‌هاي فلزي و فرآورده‌هاي نفتي داراي P/E‌هاي بيش از 7 مرتبه هستند اما ميانگين اين نسبت براي شركت‌هاي حاضر در صنايع دارويي، محصولات شيميايي، بانك‌ها، شركت‌هاي چند رشته‌اي، خودرو و سيمان كمتر از ميانگين بازار بوده و حتي صنايع خودرو، سيمان و بانك‌ها داراي نسبت‌هاي 94/3، 70/4 و 76/4 مرتبه هستند.

بالاترين و پايين‌ترين شركت‌ها

از طرف ديگر بين همه شركت‌هاي بورسي هم شركت‌هاي پگاه آذربايجان غربي، كربن، گروه صنعتي ملي، پلاسكوكار، قند تربت جام و قند ثابت، نوردآلومینيوم، كاشي اصفهان، سايپا آذين و پارس سرام به ترتيب با برخورداري از نسبت‌هاي 1085، 476، 414، 361، 351، 296، 285، 216، 122 و 82، در زمره شركت‌هاي گران و با P/E بالا قرار دارند. در عوض شركت‌هاي فرآورده‌هاي نسوز آذر، آرتا ويل تاير، تهران دارو، سايپا ديزل، كاربراتور ايران، ليزينگ صنعت و معدن، سيمان دورود، گروه بهمن، ايران خودرو ديزل و بين‌المللي توسعه ساختمان هم با P/E‌هاي بين 3/2 تا 3/3 مرتبه‌اي، گوياي ارزان بودن سهام هستند.

 

افزودن بر ارزش بازار فرابورس

در دو ماهه ابتداي سال با چهار عرضه اوليه در فرابورس، 704 ميليارد تومان بر ارزش بازار افزوده شد. به گزارش ايسنا، مدير بازار فرابورس در خصوص عرضه‌هاي اوليه اين شركت گفت: در دو ماهه نخست امسال، چهار عرضه اوليه داشتيم كه از گروه پتروشيمي‌ها، سهام پتروشيمي زنجان در بازار پايه، از گروه حمل و نقل، توكاريل در بازار دوم و بيمه پاسارگاد و تامين مواد اوليه فولاد صبانور نيز در بازار اول عرضه شدند.

 

امير هاموني ادامه داد: با اين عرضه‌ها، تامين مواد اوليه فولاد صبانور 360 ميلياد تومان، بيمه پاسارگاد 136 ميليارد تومان، توكاريل 148 ميليارد تومان و پتروشيمي زنجان 60 ميليارد تومان به ارزش بازار اين شركت اضافه كردند. هاموني اظهار كرد: هم‌اكنون حدود 10 شركت در صف ورود به فرابورس قرار دارند كه با اعلام بودجه و اعلام صورت‌هاي مالي خود به سازمان بورس و سپري كردن مراحل سپرده‌گذاري مي‌توانند وارد فرابورس شوند.

 

مدير بازار فرابورس درباره زمان عرضه 10 شركت فوق افزود: اگر اين شركت‌ها تمامي مراحل عرضه را به درستي انجام دهند، فرابورس آمادگي دارد ظرف يك ماه آينده، تمام اين 10 شركت را وارد بازار كند. هاموني در پايان با اشاره به ورود نخستين شركت تعاوني به بازار سرمايه از طريق فرابورس گفت: اول خردادماه جاري پذيره‌نويسي شركت بيمه تعاون در گروه بيمه‌اي در فرابورس صورت گرفت كه پذيره‌نويسي نخستين شركت تعاوني سهامي عام، با موفقيت انجام شد.

 

 

بعدی >