قرار ملاقات ما با احمد مسجدجامعي از اعضاي شوراي شهر تهران 8 صبح يك روز سرد زمستاني بود. بعد از تلاش‌هاي يك ماهه بالاخره موفق شديم باعضو كميسيون فرهنگي و اجتماعي شوراي شهر تهران در ساختمان شوراي شهردر ضلع‌جنوبي پارك‌شهر قرار ملاقات بگذاريم با عكاس روزنامه راهي آنجا شديم و در طبقه چهارم ساختمان مدتي در حدود 20 دقيقه منتظر شديم اما گويا آقاي مسجدجامعي فراموش كرده بودند قرار ملاقات ما در اين ساختمان است.

 

 

احمد مسجدجامعي  در گفت‌وگو با «ملت ما»:

|مرضيه محمدي|

 

از طريق يكي از همكارانشان مطلع شديم او در ضلع‌شمالي پارك شهر در انتظار گفت‌وگو با ما هستند با احتساب 20 دقيقه معطلي براي گفت‌وگو باز راهي سمت ديگري از پارك‌شهر شديم تا اين‌كه بالاخره توانستيم آقاي مسجدجامعي را در ساختمان ستاد شوراياري‌ها ملاقات كنيم. محيطي گرم در يك روز زمستاني گفت‌وگوي صميمانه‌اي را رقم زد. گرم مصاحبه بوديم كه ساعت از 9 گذشت و زمان تشكيل جلسه شورا بود.

 

مسير شمال تا جنوب پارك‌شهر را با عضو شوراي شهر همراه شديم كه حاصل آن تهيه عكس‌هايي بود كه به‌گفته او هيچ عكاسي تا به‌حال عكسي از اين مسير در پارك در حال راه‌رفتن از من نگرفته بود. در اين گفت‌وگوي صميمانه عضو شوراي شهر علاوه بر ارايه برنامه‌هايي كه براي گراميداشت نمادهاي انقلابي بود در رابطه با فضاي كنوني معماري شهري در تهران و زمين‌هاي بهشت‌زهرا سخناني بيان كرد كه در ادامه مي‌خوانيد:

 

با توجه به گذشت سي و اندي سال از وقوع انقلاب اسلامي چه تدابيري در توسعه شهري به‌ويژه در احيا و نگهداري يادواره‌هاي تاريخي آن دوران انديشيده شده است؟

 

قبل از آن‌كه به سوال شما پاسخ دهم بايد به اين نكته اشاره كرد كه توسعه شهري محدود به توسعه كالبدي نيست و تنها جنبه‌هاي فني و عمراني را در برنمي گيرد بلكه جريان زندگي و حيات مدني و فعاليت‌هاي معمول اجتماعي هم در اين توسعه مي‌گنجند.

 

در عموم شهرهاي بزرگ هم اين اتفاق مي‌افتد كه جذاب‌ترين ويترين توسعه يافتگي‌شان را در حوزه آثار، مناسبت‌ها ومحصولات فرهنگي‌شان قرار مي‌دهند. اين آثار شامل عواملي مي‌شود كه در تاريخ و فرهنگ شان نقش ايفا كرده است و نمادهاي مهم شهري شان هستند.

رويدادها هم به همين شكل، رويدادها هم مثل مهم‌ترين جشنواره‌هاي فرهنگي و هنري و ادبي جزو شناسنامه‌هاي شهرها هستند مثلا همين جشنواره‌هاي بزرگ سينمايي و نمايشگاه‌هاي بزرگ كتاب از شناسنامه‌هاي بزرگ شهر هستند. بنابراين اين‌كه گفتم جذاب‌ترين ويترين توسعه شهري در حوزه فرهنگ نمود مي‌يابد نوعي معناي عام دارد.

حتي اگر از حوزه اقتصاد هم ببينيم اقتصاد فرهنگي شان زمينه ساز فعاليت‌هاي ديگر است از حوزه خدمات فرهنگي و گسترده‌تر آن گردشگري، خيلي گردش مالي زيادي دارد با اين رويكرد حتي هويت فرهنگي‌شان را لمس مي‌كنند چون اگر هويت فرهنگي را در نمادهاي شهري حفظ نكنيم

 

جزو حاشيه‌نشينان فرهنگ جهاني مي‌شويم اگر ما حضور گسترده‌اي داريم به‌خاطر همين رضايت نسبي حوزه تمدني و شهري و مدني ما يعني همان حوزه فرهنگي است از اين جهت توسعه فضاهاي تاريخي و فرهنگي و رويدادي و مكاني از اولويت‌هاي شهرسازي است حتي در شكل كالبدي‌اش هم معنا پيدا مي‌كند.

 

اين تجديد خاطره يا ثبت خاطره در نمادها يكي از كارهايي است كه در شهرسازي مدرن هم پرداخته مي‌شود.احيا، يادآوري يا بزرگداشت حوادث و رويدادهاي مهم در صدر بررسي‌هاي اساسي قرار مي‌گيرند. در همين جهت بود كه ما درباره انقلاب اسلامي هم همين رويكرد را داشتيم

 

كه شهرمان شاهد يك اتفاق بزرگي در گذشته بوده است كه آن هم انقلاب اسلامي در تاريخ ما است. از اين جهت اهميت به رويكرد ثبت اين وقايع و آثار در شكل قالب‌ها و نمادها موضوعي پر اهميت است در اين‌كه بتوانيم اينها را حفظ كنيم.

 

براين اساس به مناسبت سي امين سال انقلاب چند طرح مهم را تعريف كرديم و از شهرداري خواسته شد كه اين كارها را انجام دهد. البته اين كارها فراتر از سطح شهر هستند و به نوعي ظرفيت‌هاي ملي به حساب مي‌آيند. تهران امروز علاوه براين‌كه يك شهر است خود شهروندان هزينه ظرفيت‌هاي ملي و پايتختي را مي‌پردازند

 

در واقع در اين زمينه دولت مي‌بايست سرمايه‌گذاري كند كه چون نكرده اين امر بعهده ماليات‌هايي است كه مردم علاوه بر ماليات‌هايي كه به‌طور عموم مي‌دهند شامل ماليات‌هايي است كه براي اداره شهر مي‌پردازند. هزينه زندگي در تهران بالا رفته چون هزينه ظرفيت ملي را شهروندان تهراني مي‌دهند و هزينه‌اش از درآمدهاي نفتي و ملي نيست.

 

اينها ظرفيت‌هاي مهمي بود كه به دليل نزديك بودن اين وقايع به ما فراموش شده است و طي اسنادي خواسته شد به اينها پرداخته شود و ما اين آثار را در سطح شهر حفظ و نگهداري و بازسازي کرده و به يادمان‌هايي تبديل‌شان كنيم.

 

اين اسناد شامل كدام نقاط مهم در تهران مي‌شود؟

در رابطه با اين اسناد بايد گفت يكي از اين اسناد در باب حفاظت و بازسازي آثار و بناها و اماكن انقلاب اسلامي است كه اين در خود مصوبه آمده است كه اين سند در سالگرد سي امين سال انقلاب اسلامي است و مطالعه و ساماندهي و حفظ بافت طبيعي و فرهنگي و تاريخي برخي از پهنه‌ها را مورد بررسي قرار داده است.

يكي از اين پهنه‌ها پهنه خيابان ايران است پيشنهادي داده بودند كه نام خيابان ايران را تبديل كنيم به خيابان فجر كه موافقت نشد اين خيابان بسيار مهم است در ابتداي اين خيابان خانه بزرگ و تاريخي است كه تعداد زيادي باغات نادري در آن بوده است خانه حاج امين الضرب كه اتفاقات نادري در آن رخ داده است مثلا نخستين سرود مشروطيت در آنجا خوانده شد.

 

يا در آنجا تعداد زيادي اسناد مشروطيت را مي‌توان يافت. منزل مرحوم دكتر يحيي مهدوي پسر حاج امين‌الضرب هم همان‌جا بود.اين خانه ارزش‌هاي تاريخي غير از رويدادهاي مهم باخود به همراه دارد حتي در جريان انقلاب اسلامي قبل از سقوط نظام شاه آنجا جلساتي بوده است

 

كه مثلا دكتر صديقي را براي پذيرش نخست‌وزيري دعوت كرده بودند آن بنا به لحاظ تاريخي و رويدادها و به دليل شخصيت علمي معتبري مثل يحيي مهدوي كه در آنجا بوده است و به دليل كتابخانه‌اي كه دارد و اسناد درجه يك محل مهمي است

 

در انتهاي خيابان هم دانشكده هنرهاي دراماتيك را داشتيم كه اكنون در اختيار نيروهاي سپاه است زماني كه امام در آنجا مستقر شدند آنجا دانشكده بوده است و خيلي از مدارس و مراكز آموزش عالي هم در آنجا بود مثلا مقام معظم رهبري مدتي در آنجا سكونت داشتند همچنين منزل مرحوم رجايي و آقاي هاشمي و منزل آقاي طالقاني و خيلي از شخصيت‌هاي تاثيرگذار در انقلاب اسلامي در آنجا بوده است

 

مراكز آموزشي در آنجا زياد بوده است و محل استقرار امام بود و دولت بازرگان در آنجا معرفي شده است و نخستين فعاليت رسانه‌اي يعني راديويي كه با برد محدود در اختيار انقلاب بود و نخستين تصاويري كه در تلويزيون انقلاب اسلامي ديده شد در حوزه شبكه محدود در آنجا طراحي شد و خواستگاه خيلي از نهادها بوده است مجموعه اين شرايط اقتضا مي‌كند كه اين‌جا حفظ شود.

 

خـانه مـرحـوم حـاج امـيـن الـضـرب كـــه يادآورمشروطيت است همچنين محل استقرار امام در مدرسه علوي و رفاه يادآور انقلاب اسلامي است همه اينها يك مجموعه مهمي است كه بايد حفظ شود طراحي ما بر اين پايه بود كه دانشكده هنرهاي دراماتيك تبديل به موزه هنرهاي انقلاب اسلامي شود.

پهنه ديگر منطقه جماران است كه به لحاظ طبيعت زيبايي كه دارد يكي از نقاط ارزشمند طبيعي است و قنات‌هاي زيادي در آنجا بوده است و دسترسي به آب دربند داشته به نوعي حق آبه داشته است باغ‌هاي خيلي مهمي مثل باغ اميرسليماني و مرحوم خسروشاهي وباغ زاهدي هم شامل مي‌شود.

حفظ طبيعت و فضاي جماران و حمايت از فعاليت‌هايي كه در آنجا به ارتقاي سطح زندگي ساكنين هم منجر شود در دستور كار قرار دارد توجه به اين نكته مهم است كه همه تدبيرها نبايد به گونه‌اي باشد كه آسيبي به معيشت، زندگي و عدم النفع اهالي برساند. پهنه رودكي شامل تالار وحدت تا تئاتر شهر كه نمادي از نشانه‌هاي فرهنگي و هنري انقلاب اسلامي بود.

 

ذكر اين نكته لازم است كه بحثي در جايي مطرح شد در ارتباط با يادمان‌هايي كه در حوزه انقلاب اسلامي در محلات و حسينيه‌ها وجود داشته است براساس آن طرحي تهيه شد كه 30 نقطه تهران را شناسايي كنيم كه فضاهاي رويدادي- مكاني 30 خاطره را در خود داشت.كه اين فضاها نخست در هنگام ورود امام فرودگاه مهرآباد است كه يادآور صحنه استقبال يكپارچه گروه‌هاي مردمي از امام بوده است

 

و تصاويري هم از مدخل ورودي فرودگاه از آن زمان موجود است كه امام آمدند صحبت كوتاهي داشتند و سرود«خميني‌اي امام» اجرا شد و پس از آن وارد فضاي عمومي شهر شدند دومين نقطه بهشت‌زهرا بود كه يادآور نخستين سخنراني امام بعد از ورود به ايران در 12 بهمن 57 بود اين هم ظرفيت نمادسازي‌هاي متعددي دارد.

 

خيابان ايران بود كه از نكته‌هاي اين خيابان آن بود كه عكاس معروف آقاي پرتويي يك عكس تاريخي گرفت كه ابتدا اين عكس تكذيب شد كه جعلي است و افسران نيروي‌هوايي با امام در اين عكس ملاقات كردند و هم واقعه تاريخي است خيابان انقلاب كه مسير حركت امام بود و اين خيابان به همراه خيابان‌هايي مثل آزادي از آن دست خيابان‌هايي بودند كه نامشان را مردم گذاشتند

 

و قراردادي نبودند و از جمله نمادهايي خواهند بود كه خود مردم راجع به آنها تصميم مي‌گيرند. خيابان انقلاب در مقابل درب‌جنوبي آن اتفاقاتي رخ داد كه از همان‌جا حركت دانشجويان به سمت سفارت امريكا و واقعه 13 آبان رخ داد. زمين چمن دانشگاه تهران كه يادآور نخستين نماز جماعت امام(ره) بود يا تحصني كه در مسجد دانشگاه اتفاق افتاد. دانشگاه تهران از مهم‌ترين نقاطي است كه مجموعه خاطرات انقلاب را تداعي مي‌كند.

 

همچنين تپه‌هاي قيطريه است از نقاطي است كه نخستين نماز عيد فطر در آنجا خوانده شد و همچنين ميدان شهدا.كه بعد در ميدان شهدا يا ژاله قديم سرودهايي در گراميداشت آن خوانده شد. خيابان پيروزي كه محل در‌گيري نيروي هوايي با افسران گارد شاهنشاهي بود.

 

نيروي هوايي كه پايبند ديكته‌هاي مرحوم امام بودند. در اين مجموعه ما يك جايي به نام پيچ شميران يا خيابان تنكابن كه محل شروع راهپيمايي‌ها بود داريم چون در آن زمان آيت‌لله طالقاني از آنجا به جمع تظاهركنندگان مي‌پيوستند

 

و حركت به سمت ميدان شهياد و24 اسفند آغاز مي‌شد خيابان فخرآباد كه محل شهادت مرحوم مطهري بود. آن شب جلسه‌اي در منزل دكتر سحابي بوده است كه جلسات شوراي انقلاب هم در منزل دكتر سحابي برگزار مي‌شد كه در حال خروج در معرض ترور قرار گرفتند.

 

خيابان آزادي بنايي داشت نيمه‌كاره در ابتداي خيابان اسكندري كه آن بنا هم از شاخص‌هاي مهم انقلابي محسوب مي‌شود. به دليل مستحكم بودن و وجود تصاوير زياد از مردم كه در طبقات اين ساختمان قرار مي‌گرفتند

 

و از آنجا نظاره مي‌كردند و از نظر فني و مهندسي هم شاخص است تجمع عموم مردم در اين جا انجام مي‌شد. در انقلاب اسلامي يك روالي بود كه همه گروه‌ها به انقلاب وصل شده بودند و به نوعي ملي-اسلامي بود.

 

از كارهايي كه در آن زمان انجام شد شب‌هاي شعر كانون نويسندگان بود كه برگزار شد و مرحوم صفارزاده كه جزو شعراي شاخصي بودند كه گرايش‌هاي اسلامي‌شان بارز بود همچنين خانم سيمين دانشور با آغاز يك كلام ديني سخن‌راني‌شان را آغاز كردند

 

همچنين آقاي گرمارودي نيز يادآور خاطرات گذشته هستند بنابراين اين يكي از مكان‌هايي است كه در زمان خود موج زيادي ايجاد كرد.پادگان جمشيديه كه يادآور صحنه‌هاي تسخير آن توسط مردم است. زندان قصر كه خوشبختانه براي اين زندان ما يك سندي را آماده كرده‌ايم

 

كه از تخريب آن جلوگيري شود و به نوعي بازسازي شود چراكه اين نخستين زندان مدني ايران است و همه شخصيت‌هاي برجسته انقلاب اسلامي هم در اين‌جا زنداني بوده‌اند. آقاي هاشمي آقاي رجايي و از همكاران ما در شوراي شهر نيز مدتي در آن جا زنداني بوده‌اند. در اين مجموعه كاخ سعدآباد كه اين روزها كاخ موزه سعدآباد نام گرفته است قرار دارد .

 

چهارراه سيروس و مسجدجامع تهران در اين اسناد قرار دارند كه در رابطه با مسجد جامع بايد گفت بازاري‌هاي تهران مدت‌هاي مديدي تعطيل مي‌كردند و دراين مسجد جمع مي‌شدند و سخنراني داشتند و بيانيه مي‌دادند. همين سبزه ميدان كه در حال نابودي‌اش هستند زماني كانون فعاليت‌هاي انقلابي بوده است همچنين كانون توحيد كه يادآور تظاهراتي بود و مراسم ختم فرزند امام خميني(ره) كه در آنجا برگزار شد.

 

ميدان شاه يا قيام كه قيام 15 خرداد در آنجا شكل گرفت اين منطقه كه نزديك منزل طيب بود قيام‌هاي مردمي و گروه طيب آنجا انجام مي‌شد همچنين ميدان ارگ كه به دليل تظاهراتي كه در آن انجام شده بود در خرداد 42.امامزاده‌اي كه شهداي 15 خرداد در آن دفن هستند امامزاده سيد ملك خاتون در منطقه 15. و نقاط ديگر فراموش شده‌اند. نمادها نبايد تكراري وساده باشد و در ذوق بزند.

 

حافظه شهر را حفظ كند وبايد با نوآوري همراه باشد تهران از نمادهاي بصري در مناسبت با انقلاب دور مانده است و نسبتي با حافظه شهر برقرار نمي‌كند. ملكه انگليس در نقطه‌اي از انگليس تصادف كرده است و جاي تصادف او را به عنوان مكاني نمادين طراحي كرده‌اند. و اين خودش نوعي جاذبه مي‌دهد و مانيز بايد با ارايه تدبيرهاي اساسي و مديريتي مناسب در هرچه بهتر جلوه دادن اين نمادها تلاش كنيم.

 

اشاره‌اي به اقدامات ساير كشورها به‌ويژه كشورهاي پيشرفته داشتيد. چرا هنوز ما با استانداردهاي ساخت و ساز فاصله داريم و آشفتگي‌هاي بصري در اين ساخت و سازها ناشي از چيست؟

 

توسعه تهران به لحاظ جمعيتي خيلي پرشتاب انجام شد. و اين شتاب در توسعه باعث شد نسبتي بين اين ساخت و سازها و بنيان‌هاي تاريخي و حتي بنيان‌ها و نگاه‌هاي اجتماعي وجود نداشته باشد. در قديم شهر يك پوشش يكنواخت و يكساني را دارا بود به معناي يك پوششي كه از هم پشتيباني مي‌كرد نه اين‌كه شكل‌ها و نمادها. اين شتابي كه در توسعه تهران به وجود آمده ا ست و موج جمعيت انبوهي كه از سال 42، 57 و...

 

اين چند موج بزرگ جمعيتي را تهران در خود جاي داد و همه مسائل تحت الشعاع اين وضع اسكان قرارگرفت. ديگر ما شهروند به معناي كساني كه تكاليف و حقوق متقابلي دارند نداشتيم و به طرف شهرنشيني رفتيم. يعني وجود توده‌هاي جمعيتي و اين توده‌ها با هم هيچ نسبت انس و ارتباط و همسايگي برقرار نمي‌كردند و نوعي آشفتگي مدني هم ايجاد شد و اين ظرفيت‌هاي مختلف براي فعاليت‌هاي مشترك نسبتي برقرار نمي‌كردند.

 

اين در فضاي بصري تهران تاثيرات منفي خود را گذاشت. و امروز با ساخت و سازهايي مواجه هستيم كه آشفتگي دارند و به دور از تناسب با معماري‌هاي شهري ساخته مي‌شوند.

آيا قوانين مديريتي در شهر تهران به اندازه قوانين ساير پايتخت‌ها سلبي و ايجابي است؟

نه نيست. ما به اندازه كشورهاي ديگر قوانين مان ايجابي نيست ولي همه‌اش هم قوانين نيست در ساختارهاي قديمي ما هم شايد اين مقدار قوانين نقش نداشت اين امر ناشي از نوعي تربيت عمومي است. همان كه گفتم شهر فقط كالبد آن نيست بلكه روح شهر را نيز داريم فرهنگ عموم و مناسبات متقابل به اين روح برمي گردد و همه‌اش به قوانين نيست مدت‌هاست توسعه شهري را فقط در محور كالبدي ديده‌ايم به عنوان مثال:

 

اكنون در تهران پل بزرگي به نام پل صدر را طراحي مي‌كنيم در اين پل همه بحث‌ها به لحاظ فني و مهندسي مطرحه در پايتخت اداري مالزي كه پيشرفته هم هست وقتي مي‌خواستند اين پايتخت را بسازند يك عده‌اي سي و سه پل اصفهان را بررسي كردند كه نماد پل‌سازي شان يك روح متفاوتي داشته باشد و آن را ملاك قرار دادند ما در ايران يك پل خواجو و سي و سه پل را داريم كه اينها چند صد سال عمر كردند

 

و قبلا مال رو بودند و بعدها ماشين و اتوبوس و... از آن عبور كرده است و آسيب نديد و با وجود زلزله و سيل همچنان باقي ماند اما بعد از 400 سال به دليل ضعف تدبير در حفاظت از ميراث فرهنگي آسيب ديد آرايه‌ها و نمايه‌هايش نشان مي‌دهد كه بالاخره اين پل يك پل ايراني است و معلوم است و الان هم كه كسي بخواهد يك كار مدرن انجام دهد مي‌آيد سابقه و شناسنامه اين كار را بررسي مي‌كند و در كشور خودش اين كار را انجام مي‌دهد.

 

ما آيا در ظرفيت‌هاي موجود خودمان به اين كار پرداخته‌ايم؟ آيا آمده‌ايم ببينيم اين نمايه‌ها و آرايش اين پل‌ها چقدر متناسب با آن سيما و منظر استاندارد شهري است در حالي كه اين موضوع در سابقه ما وجود دارد و كشورهاي ديگر از سابقه ما كپي‌برداري مي‌كنند.

 

الان برج‌هاي دوگانه دركوآلالامپور است كه در اين برج‌ها يك عده‌اي از مهندسان جوان آمدند از مقرنس‌هاي ما الگو گرفتند براي كار كردن در آن برج‌ها كه اكنون شناسنامه هم دارد ما از اين ظرفيت براي برج ميلاد استفاده كرده‌ايم اما آيا اين برج ميلاد يك نماد ايراني هست؟

 

خير نيست. بـه هر حــال در آن ظـرفيت‌هــاي ملي و سرمايه‌گذاري ملي مي‌خواستيم اين قواعد و قوانين گاهي براي ديگران نيست بلكه براي خودمان است اين قواعد و قوانين را اگر خودمان رعايت كنيم به‌ويژه كه ما طراحي پروژه‌هاي ملي را در دست خودمان داريم اين خود به خود ظرفيت را ايجاد مي‌كند.

 

به‌طوركلي يك جور تقاضاي مدنيت به وجود آمده است و در اين تقاضاي مدنيت مشاركت افزايش پيداكرده است.

بالاخره گروه‌هاي حاشيه‌نشيني كه آمدند گرفتار فقر و كم سوادي بودند و با آداب و اصول مدني چندان ارتباطي نداشتند اينها هم در ظرفيت‌هاي بعدي خود به ظرفيت‌هاي دانش رسيدند و هم ظرفيت‌هاي فقر در آنها افزايش پيدا كرده است.

به‌طور كلي در دو سه نسلي كه اخيرا مهاجرت اتفاق افتاده است يعني از سال 42 آمدند الان نسل سوم و چهارم آنها در شهرها هستند گرايش مدني در آنها ايجاد شده و همچنين مهاجران سال 57 به همين شكل در اين امر به هر حال تعامل هم وجود داشته

 

و فضايي به وجود آمده و تحقق و تمناي مدنيت به وجود آمده است اين خواست ايجاد شده است سياست‌گذاران در ارتباط با اين خواست قرار دارند كه چرا اين فضاها مراقبتي ندارد و روزآمد نمي‌شوند يا چرا تخريب مي‌شوند مثل خانه پروين كه از ثبت خارج شد اما فضاي افكار عمومي.

 

اقدامات مديريت شهري را در برخورد با اين آثار چگونه مي‌بينيد؟ به عنوان مثال نحوه برخورد با اثر تئاتر شهر را چگونه ارزيابي مي‌كنيد؟

مديريت شهري در فعاليت‌هاي خود به تئاتر شهر بها داد و به عنوان يك نماد شهري آن را محترم شمرد حتي در رديف اهميتي كه دستگاه‌هاي اجرايي داشتند.اهتمامي كه مديريت شهري به اين بنا داشت كم از دستگاه‌هاي اجرايي نداشت.

 

جلساتي برگزار شد و فضاي جنبي مسجد كه در حال ساخته شدن است معماري‌اش را متناسب با فضاي تازه انجام داد و نهايتا به امروز مي‌رسيم كه با اين تدابير ديگر تئاتر شهر مشكلي ندارد.در رابطه با مشكلي هم كه در ارتباط با مترو پيدا شد خب مترو از نقاط مختلف در حال عبور است

 

ونمي توان مسير آن را به‌راحتي تعويض كرد تدبيري شد كه قرار شد اين خطوط مترو آسيبي به بنا وارد نكند.به لحاظ مترو،مشكل تئاتر شهر ديگر حل شده است و فضاي پيرامون آن هم جز تاسيساتي كه در نسبت با تئاتر شهر است آسيب نديد. مصوبات اين طرح مربوط به زمان آقاي محسن هاشمي است كه انصافا با خانه تئاتر همكاري زيادي داشتند.

 

اين روزها بحثي مطرح است در رابطه با تمام شدن فضاي بهشت زهرا و ايجاد فضاهاي جديد براي تدفين اموات در نقاط ديگر شهر مثل شرق تهران، اين بحث به‌كجا رسيده است؟

الان ظاهرا با طراحي جديدي كه در مديريت بهشت‌زهرا شد ديگر اولويتي وجود ندارديك پيشنهاد براي آماده‌سازي زمين جهت تدفين در غرب تهران بود كه گفتند چون جريان بادها در تهران از غرب به شرق است بنابراين اين پيشنهاد منتفي شد كه پس از آن زمين‌هايي در شرق تهران مطرح شد

 

كه براي تحقق آن يك يا دو زمين بزرگ نياز است كه تهيه آن زمين‌ها مهم است اين زمين‌ها حتي اگر دولتي هم باشند تهيه آنها مدت زيادي برنامه‌ريزي مي‌طلبد. در واقع يك شهرك بزرگي نياز است و هنوز به جايي نرسيده و در حد صحبت است كه البته قرار بر اين است كه همچنان ازظرفيت بهشت‌زهرا و اطراف آن استفاده کنيم.