جديدترين ساخته‌ اصغر فرهادي كه در بخش بهترين فيلم خارجي و فيلمنامه نامزد دريافت اسكار شده بود، سرانجام توانست با دريافت يك اسكار، طلسم جايزه اسكار را براي سينماي ايران بشكند. اصغر فرهادي روز گذشته 8 اسفند ماه- پس از دريافت جايزه‌اش از «ساندرا بولاك»- بازيگر برنده اسكار- در سخناني گفت: ايرانيان بسيارى در سرتاسر جهان در حال تماشاى اين لحظه هستند و گمان دارم خوشحال‌ هستند. وي ادامه داد: نه فقط به‌خاطر يك جايزه‌ مهم يا يك فيلم يا يك فيلمساز.

 

با اهداي جايزه بهترين فيلم خارجي زبان به «جدايي نادر از سيمين» صورت گرفت

 

آنها خوشحالند چون در روزهايى كه سخن از جنگ، تهديد، و خشونت در تبادل است نام كشورشان ايران از دريچه‌ باشكوه فرهنگ به زبان مى‌آيد. فرهنگى غنى و كهن كه زير گرد و غبار سياست پنهان مانده است. فرهادي با اشاره به جايزه اسكار، سخنانش را اين‌گونه به پايان رساند: من با افتخار اين جايزه را به مردم سرزمينم تقديم مي‌كنم. مردمى كه به همه‌ فرهنگ‌ها و تمدن‌ها احترام مي‌گذارند و از دشمني‌كردن و كينه ورزيدن بيزارند.

 

در همين راستا يكي از رسانه‌ها نوشت: «جدايي نادر از سيمين» اگرچه ممكن است در داخل كشور منتقداني داشته باشد كه عليه مضمون فيلم موضع‌گيري كنند؛ اما آنچه بازتاب فيلم در خارج از كشور است بسيار متفاوت از آني است كه در داخل روي داده، به بيان ديگر مي‌توان به دو شيوه جايگاه اين فيلم را در سينماي خارج از كشور به عنوان نماينده سينماي ايران ديد. در اين تحليل هنرنيوز آمده است:

 

رويكرد اول؛ فاصله گرفتن از سينماي فقر و فلاكت و زندگي اجتماعي آسيب‌پذير مردم ايران است. به‌واقع آنچه در فيلم «جدايي نادر از سيمين» رخ داده، فاصله گرفتن از اين فضاست. سينماي ايران سال‌هاست حضور بين‌المللي خود را يا با سياه جلوه‌دادن بخشي از زندگي اجتماعي مردم ايران به ثبت مي‌رساند يا با نشان دادن بخشي از محدوديت‌هاي مردم ايران؛ اما اين اتفاق براي فيلم اصغر فرهادي نيفتاده است.

 

او روايتي عاقلانه و منطقي از يك زندگي دارد كه ممكن است در هر جاي جهان به كرات اتفاق بيفتد؛ سپس مشكلات اين زوج را روايت مي‌كند. اگر حضور ذهن داشته باشيد و اغلب فيلم‌هاي ايراني كه مورد توجه جشنواره‌هاي خارجي را از نظر بگذرانيد، بر اين نكته صحه خواهيد گذاشت كه بخش اعظمي از آنها از اين دريچه و نگاه انتخاب شده‌اند كه تلخي‌هاي زندگي مردم ايران را نمايش مي‌دهند در حالي كه فيلم فرهادي اين‌گونه نيست.

 

رويكرد دوم؛ نگاه سنتي و اتفاقاً ايراني - اسلامي به مرد ايراني است كه به‌خاطر تعهد و اخلاق و علاقه به سرزمين حاضر نيست كشورش را با دلايل غير منطقي همسرش ترك كند. بياييد فرض كنيم تمام حرف‌هايي كه منتقدان فيلم درباره مضمون ترويج دروغ و انتخاب دختر در پايان فيلم و.

 

را برداشت درستي از اين فيلم است؛ اما آيا نبايد تعهد «نادر» به پدرش، به سرزمينش و كشورش را ديد؟ او نمي‌خواهد از ايران برود؛ و اين سوال را مطرح مي‌كند كه «چرا بايد از ايران بروم»؛ اين حرف براي ما در خارج از ايران و در شرايط امروز خيلي بايد مورد توجه باشد. حال ممكن است برخي از مخاطبان سينماي ايران مخالف اين فضا باشند و اين فيلم را ترويج‌دهنده دروغ بدانند و سرانجام دختر را به‌خاطر فرار از اين دروغ به همراه مادر مسافر خارج از كشور بدانند؛

 

اما آنچه در مخاطبان سينماي خارج از ايران مورد توجه قرار گرفته اين است كه مردي حاضر نيست سرزمينش را رها كند؛ پدرش را رها كند. اين نمونه‌اي از اخلاق تمدني ايراني – اسلامي است. چرا نبايد اين رفتارها را ما در ايران ناديده بگيريم. اساساً اين‌كه جايزه اسكار يا هر جايزه ديگري نصيب فيلم شده يك طرف قضيه است و اين‌كه خارج از مرزهاي ايران اين نوع سينماي ايران را ببينند و بپذيرند كه سينماي ما فقط فقر و فلاكت و محدوديت زنان و... نيست طرف ديگر است.

 

در واقع بي‌انصافي است اگر فيلم «جدايي نادر از سيمين» را از اين بابت ناديده بگيريم. در ضمن موضع‌گيري‌هاي اصغر فرهادي هم عليه و جنگ و سياست‌هاي جنگ طلبانه بوده است كه باز پيام هميشگي مردم سرزمين ما بوده است. او پس از دريافت جايزه مي‌گويد: «در اين زمان كه حرف از جنگ و تهاجم و تهديد بين سياستمداران رد و بدل مي‌شود،

 

ما اين‌جا از نام ايران به عنوان يك فرهنگ درخشان باستاني صحبت مي‌كنيم كه زير غباري از مسائل سياسي پنهان شده است. من با افتخار اين جايزه را به مردم كشورم تقديم مي‌كنم. مردمي كه به همه فرهنگ‌ها و تمدن‌ها احترام مي‌گذارند و با كسي دشمني ندارند. ». او مي‌گويد «ما با كسي دشمني نداريم»؛ اين يعني اين‌قدر با ما از جنگ سخن نگوييد!

 

 

حاشيه‌هاي «جدايي نادر از سيمين» در ايران

فيلمبرداري فيلم سينمایي جدايي نادر از سيمين روز 5 شهريور در تهران آغاز شد و بر اساس برنامه‌ريزي صورت گرفته قرار بود 2 ماه طول بكشد اما حاشيه‌هاي چهاردهمين جشن سينماي ايران در پاييز سال 89 و حرف‌هاي اصغر فرهادي ساخت فيلم را به تعويق انداخت. به گزارش ايلنا، فرهادي در چهاردهمين جشن سينماي ايران براي فيلم درباره الي جايزه گرفت و بعد از تشكر از همكارانش گفت:

 

اميدوار است وضع مملكت به گونه‌اي شود كه گلشيفته فراهاني و بهرام بيضايي بتوانند به ايران بازگردند حرف‌هاي فرهادي بعد‌ها به مذاق بسياري خوش نيامد و مجوز ادامه ساخت فيلم اوايل مهر ماه 89 و در حالي كه 20 درصد فيلم تصويربرداري شده بود شمقدري مجوز ساخت فيلم را باطل کرد.

 

هرچند بعدها با وساطت اعضاي خانه سينما و توضيحاتي كه فرهادي داد و اعلام كرد كه از حرف‌هاي وي سوءبرداشت شده است مجوز فيلم صادر شد و حميدرضا ديبايي مدير روابط عمومي معاونت سينمايي روز جمعه 9 مهر ماه خبر صدور مجوز را صادر كرد. فيلم بعد از ساخت در جشنواره فيلم فجر مورد استقبال قرار گرفت و جوايز بسياري را از آن خود كرد همچنين در جشنواره فيلم برلين نيز جوايز اصلي جشنواره را از آن خود كرد.

 

در زمان اكران نيز با آن‌كه فقط 24 سينما را در تهران در اختيار داشت و رقيب سرسختي مانند اخراجي‌هاي 3 را پيش رو داشت يك ميليارد و 250 ميليون تومان در 2 هفته اول در آمد كسب كرد به صورتي كه نمايش فيلم در بسياري از سينما‌ها تا ساعت 3 صبح به طول انجاميد. در اكران جهاني نيز با 10 ميليون دلار فروش پرفروش‌ترين فيلم تاريخ سينماي ايران شد و تاكنون بيش از 50 جايزه از جشنواره‌هاي معتبر جهاني را از آن خود كرده است.

 

جايزه منتقدان فيلم لوس آنجلس و گلدن گلوب از جمله جوايز مهم اين فيلم بودند. همچنين در 24 ژانويه 2012 فيلم در دو بخش اسكار نامزد دريافت جايزه شد.

 

 

برگزيدگان اسكار هشتاد و چهارم

فهرست كامل برگزيدگان اين دوره از رقابت‌هاي اسكار به شرح زير است: بهترين فيلم: «هنرمند». بهترين كارگرداني: «ميشل هازانويچ» براي فيلم «هنرمند». بهترين فيلمنامه اقتباسي: فيلمنامه‌نويسان فيلم «فرزندان». بهترين فيلمنامه غير اقتباسي (اصلي) : وودي آلن براي فيلم «نيمه شب در پاريس».

 

بهترين بازيگر نقش اول مرد: ژان دوژاردين براي فيلم «هنرمند». بهترين بازيگر نقش اول زن: مريل استريپ براي بانوي آهنين. بهترين بازيگر نقش مكمل مرد: «كريستفر پلومر» براي فيلم «آغاز‌كنندگان». بهترين بازيگر نقش مكمل زن: «اوكتاويا اسپنسر» براي فيلم «كمك». بهترين فيلم خارجي‌زبان: فيلم ايراني «جدايي نادر از سيمين» به كارگرداني «اصغر فرهادي». بهترين فيلمبرداري: فيلم «هوگو». بهترين طراحي لباس: فيلم «هنرمند».

 

در بخش بهترين گريم: فيلم «بانوي آهنين». بهترين تدوين: فيلم «دختري با تاتوي ازدها». بهترين صداگذاري: فيلم «هوگو». بهترين ميكس صدا: فيلم «هوگو». بهترين انيميشن سينمايي: فيلم «رنگو». بهترين جلوه‌هاي ويژه: فيلم «هوگو». بهترين موسيقي غيراقتباسي: فيلم «هنرمند». بهترين ترانه غيراقتباسي: انسان يا ماپت از فيلم ماپت‌ها. بهترين فيلم كوتاه: فيلم كوتاه «ساحل». بهترين انيميشن كوتاه: «كتاب‌هاي پرنده آقاي مريس‌لسمور».

 

 

تبريك انتظامي به سينماي ايران

عزت‌الله انتظامي در پي موفقيت فيلم «جدايي نادر از سيمين» در اسكار گفت: اين افتخار را با دل و جانم به ملت ايران، بزرگان، هنرمندان، سياستمداران و هر كسي كه در ايران زندگي مي‌كند تبريك مي‌گويم. آقاي بازيگر سينماي ايران در گفت‌وگو با ايسنا، با اظهار خوشحالي از كسب اسكار فيلم «جدايي نادر از سيمين» خاطرنشان كرد:

ما استعدادهاي عجيب و غريبي در ايران داريم كه توجه به آنها باعث مي‌شود به اوج برسند. عزت الله انتظامي در بخش پاياني سخنانش گفت: ما در حدود بيش از سه هزار جايزه بين‌المللي در موزه سينما داريم كه آرزو داشتم با اسكار اين جوايز كامل شود و حتما اصغر فرهادي جايزه‌اش را در كنار ديگر افتخارات سينماي ايران در موزه سينماي ايران در معرض ديد عموم قرار خواهد داد.

 

 

پيام تبريك رئيس سازمان سينمايي در پي موفقيت سينماي ايران در اسكار

در پي كسب موفقيت «جدايي نادر از سيمين» در اسكار هشتاد و چهارم، رئيس سازمان سينمايي پيام تبريكي صادر كرد. در پي كسب جايزه اسكار بهترين فيلم خارجي زبان توسط نماينده سينماي ايران در اسكار، «جواد شمقدري» رئيس سازمان سينمايي پيام تبريكي به شرح زير صادر كرد: با موفقيت فيلم «جدايي نادر از سيمين» در اخذ اسكار ذائقه جامعه سينماي ايران كه در جشنواره سي‌ام فجر شيرين شده بود كامل شد.

 

اين جايزه گواهي ديگر بر آغاز فصل جديد سينماي ايران است كه در قالب سازمان سينمايي به افق‌‌هاي بلندتري مي‌انديشد. قضاوت امريكايي در مقابل فرهنگ ايراني سر تعظيم فرود آورد و راي‌دهندگان آكادمي اسكار در مقابل لابي صهيونيستي كه بر طبل جنگ مي‌كوبد واكنش متفاوتي نشان دادند و اين ترك آغاز فروپاشي استيلاي لابي صهيونيستي بر جامعه و همه نهادهاي امريكايي است. امروز غرب تشنه چشيدن معنويت و طعم اخلاق و تجربه محبت، عاطفه و رفتار انساني است.

 

زخم‌هاي شيطاني نياز به مرهم الهي دارد و سينماي ايران در پرتو فرهنگ اسلامي پاسخگوي اين نياز است. موفقيت آقاي فرهادي در دريافت جايزه اسكار حلقه‌اي از موفقيت‌هاي ملت بزرگ ايران است كه آن را به وي و گروه همكارش و سينماي ايران و همه ‌سينما‌دوستان ايراني تبريك مي‌گويم.

 

وي در گفت‌وگويي هم در پاسخ به سوالي پيرامون تاثير جايزه اسكار«جدايي نادر از سيمين» بر روند كلي سينماي ايران‌، بيان كرد: به نظرم سينماي ايران راه خودش را مستقل از اين جوايز جلو مي‌برد. وي ادامه داد: معتقد هستيم نبايد برنامه‌هاي خودمان را در سينما به جوايز متصل كنيم. كافي است ما در محور اخلاق‌، معنويت و فيلم‌هاي پاك كه پيام‌هايي انساني دارند،

 

راهمان را ادامه دهيم؛ در آن صورت خواهيم ديد كه غربي‌ها با توجه به شرايط خاصي كه دارند توجه‌شان به سمت اين فيلم‌ها جلب مي‌شود. شمقدري در عين حال خاطرنشان كرد: البته طبيعي است كه در اين جهت استفاده از زبان سينمايي براي ارايه آثار جزو لوازمي است كه بايد وجود داشته باشد و خدا را شاكر هستيم كه خيلي از كارگردانان ما چنين توانايي را دارند.

 

وي عرضه و نمايش فيلم در ميان بينندگان خارجي را بسيار مهم دانست و بيان كرد: مهم‌ترين موضوع عرضه فيلم است كه بايد در معرض ديدگان افراد قرار گيرد. خيلي از فيلم‌ها چون در معرض ديد قرار نمي‌گيرند مهجور مي‌مانند. بايد برنامه‌ريزي‌ كنيم كه فيلم‌ها ديده شوند. فكر مي‌كنم برخي از فيلم‌هاي ايراني اگر ديده شوند مورد توجه قرار مي‌گيرند.

 

رئيس سازمان سينمايي و معاون وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي در پايان سخنانش تاكيد كرد: معتقد هستم ما هر سال تعدادي فيلم داريم كه ويژگي‌هايي براي ديده شدن دارند اما چون راه باز نمي‌شود مهجور مي‌مانند. خوشبختانه راه براي «جدايي نادر از سيمين» باز شد و نتوانستند آن را ناديده بگيرند و ديديم كه اين فيلم جوايز بسياري را كسب كرد.

 

سجادپور: جايزه را متعلق به سينماي ايران مي‌دانم

مديركل اداره نظارت و ارزشيابي سينماي كشور با تبريك به مناسبت كسب جايزه اسكار به فيلم «جدايي نادر از سيمين» اين فيلم را متعلق به سينماي ايران دانست و گفت: اين جايزه حاصل سياست‌هاي سينمايي است كه موجب شد فرهنگ حاكم بر ارسال فيلمهاي ايراني به جشنواره‌ها تغيير نمايد.

 

سيد عليرضا سجادپور درباره كسب جايزه اسكار به فيلم «جدايي نادر از سيمين» در گفت‌وگو با هنرنيوز افزود: من اين جايزه را متعلق به سينماي ايران مي‌دانم و اين رويداد را تبريك مي‌گويم و معتقدم اين جايزه حاصل سياست‌هاي سينمايي است كه موجب شد فرهنگ حاكم بر ارسال فيلم‌هاي ايراني به جشنواره‌ها تغيير نمايد و ديگر فيلمهاي سياه نما، مخدوش و خلاف منافع ملي به جشنواره‌هاي خارجي ارسال نشود.

 

وي با بيان اين‌كه بسيار خوشحاليم كه فيلم «جدايي نادر از سيمين» توانست هم از جشنواره‌هاي معتبر داخلي جايزه كسب نمايد و هم مورد استقبال مخاطبين و مردم جهان قرار بگيرد اضافه كرد: اين فيلم، نخستين جايزه خود را از جشنواره فيلم فجر تصاحب كرد و بعد سلسه وار؛ جايزه‌هاي جهاني خود را دريافت كرد. اين فيلم در اكران عمومي هم از استقبال بسيار خوبي برخوردار بود و يكي از پر فروش‌ترين فيلمهاي امسال بود.

 

سجاد پور تصريح كرد: اين فيلم توسط معاونت سينمايي به اسكار معرفي شد و حاصل دوران تازه سينماي ايران است و بي‌شك اين جايزه در بازار يابي بين‌المللي سينما، تاثير مثبتي خواهد گذاشت چرا كه بازار يابي جهاني براي سينماي ايران از اهداف جدي سازمان سينمايي محسوب مي‌شود. مديركل اداره نظارت و ارزشيابي سينماي كشور ياد آور شد:

 

اين جايزه تاثير مثبتي بر پيشرفت و توسعه بازار يابي سينماي ايران خواهد داشت و درعين حال نيز در توليدات مشترك كه يكي از سياست‌هاي مهم سازمان سينمايي كشور است موثر خواهد بود. وي درباره عدم حضور اصغر فرهادي در جلسه‌اي كه فيلمساز اسرائيلي حضور داشته است اظهار داشت:

 

ظاهرا قبل از اهداي مراسم اسكار، جلسه‌اي بين تمامي كانديداهاي فيلمهاي خارجي زبان برگزار شده بوده كه آقاي فرهادي به دليل حضور فيلمساز اسرائيلي از حضور در اين جلسه خودداري كرده است كه اين كار ايشان؛ جاي تقدير دارد و نشان مي‌دهد فرهنگ حاكم بر سينماي ايران تغيير خوبي كرده و گام به گام به منافع ملي نزديكتر مي‌شود و اين همان سينمايي است كه بايد جاي پاي خود را در جهان پيدا كند.