بانك‌مركزي در تحليلي كه درباره بازار مسكن منتشر كرده، از اتخاذ سياست انبساطي سيستم بانكي در برخورد با ساخت‌وسازهاي مسكوني در كشور خبر داده و نتيجه اين رويكرد را افزايش 58 درصدي در پرداخت تسهيلات به انبوه‌سازان در سال89 عنوان كرده است به‌طوري كه طبق آخرين آمارها، بيش از 30 درصد از كل تسهيلات اعطايي بانك‌ها به بخش‌هاي مختلف، در بخش مسكن هزينه شده كه از اين رقم، سهم عمده تسهيلات نصيب «مسكن‌مهر» شده است.

 

گروه اقتصادی-

 

گزارش رسمي از بازار مسكن

عملكرد بانك‌ها در حمايت مالي از ساخت‌وساز مسكن نشان مي‌دهد 76 درصد از كل تسهيلات بخش مسكن در طرح مسكن‌مهر استفاده شده است. گزارش يكساله بانك‌مركزي درباره شاخص‌هاي بخش مسكن كه براي يك‌سال منتهي به آغاز سال90 -12 ماهه 89- تهيه شده، همچنين حاكي از سهم بالاي هزينه زمين در قيمت تمام‌شده مسكن است به‌طوري كه در سال89 نزديك به 50 درصد از قيمت تمام‌شده ساخت‌وسازهاي مسكوني را «ارزش زمين» تشكيل داده است.

 

نكته قابل توجه در تحليل تازه بانك‌مركزي افت سرمايه‌گذاري بخش خصوصي در تكميل واحدهاي مسكوني است كه عمده سرمايه‌گذاري‌ها براي شروع ساخت‌وسازها صرف شده و 15 درصد در اين قسمت رشد به وجود آمده در حالي كه روند سرمايه‌گذاري براي تكميل ساختمان‌ها 18 درصد كاهش پيدا كرده است. براساس اين گزارش در سال89 حجمي معادل 550 هزار واحدمسكوني در كشور تكميل شده و آماده عرضه به بازار مصرف شده است.

 

اين در حالي است كه در اين سال براي ساخت بيش از 700 هزار واحدمسكوني پروانه ساخت صادر شد. واحدهايي كه در سال89 تكميل شدند، ساخت آنها در سال88 شروع شده بود كه به اين ترتيب با توجه به صدور پروانه ساخت براي احداث 552 هزار واحدمسكوني در سال88، مي‌توان گفت طي سال‌هاي اخير عمده ساخت‌وسازها به «تكميل» منجر شده است.

 

بانك مركزي درباره اوضاع مسكن در سال 89 گزارش داده است: در پي افت حجم معاملات كه از سه ماهه دوم سال 1387 در بازار مسكن نمودار شد، آمار فصلي تعداد پروانه‌هاي ساختماني صادر شده توسط شهرداري‌هاي سراسر كشور تا سه ماهه سوم سال 1388 نيز با روندي كاهشي نسبت به دوره مشابه سال قبل مواجه بود.

 

ليكن از سه ماهه چهارم سال 1388 روند كاهشي اخذ پروانه‌هاي ساختماني متوقف شد از اين دوره به بعد تا پايان سال 1389، شاخص مزبور به عنوان شاخص پيش‌نگر توليد مسكن از رشد نسبتا مطلوبي برخوردار شد. بر اين اساس در سال 1389، آمار تعداد و سطح كل زيربناي ساختمان‌هاي مندرج در پروانه‌هاي ساختماني صادر شده در مناطق شهري كشور، نسبت به سال قبل به ترتيب 3/29 و 9/32 درصد افزايش يافت.

 

براساس آمار مقدماتي حساب‌هاي ملي، ارزش افزوده بخش ساختماني (به قيمت‌هاي ثابت 1376) در سال 1389 با 3/7 درصد افزايش نسبت به سال قبل به 27802 ميليارد ريال رسيد. سرمايه‌گذاري ثابت ناخالص در ساختمان نيز به قيمت‌هاي ثابت 1376 معادل 8/7 درصد افزايش داشت.

 

در سال 1389، سرمايه‌گذاري بخش خصوصي در ساختمان‌هاي جديد مناطق شهري (به قيمت‌هاي جاري) با افزايش 8 درصد نسبت به سال قبل به 7/327 هزار ميليارد ريال رسيد در اين سال ميزان سرمايه‌گذاري‌ صورت گرفته در «شهرهاي بزرگ» و «ساير مناطق شهري» به ترتيب معادل 7/2 و 7/13 درصد افزايش داشت.

 

در اين سال ميزان سرمايه‌گذاري بخش خصوصي در ساختمان‌هاي جديد شهر تهران با افزايش محدود 3/0 درصدي مواجه شد. ميزان سرمايه‌گذاري در ساختمان‌هاي جديد مناطق شهري پس از تعديل براساس رشد شاخص قيمت مصالح و خدمات ساختماني (برپايه قيمت‌هاي ثابت 1383) در سال مزبور نسبت به سال قبل 7/0 درصد كاهش يافت.

 

بررسي عملكرد سرمايه‌گذاري در ساختمان‌هاي جديد مناطق شهري برحسب مراحل ساخت در سال مورد گزارش حاكي از رشد سرمايه‌گذاري در ساختمان‌هاي شروع شده و نيمه تمام نسبت به سال قبل به ترتيب به ميزان 8/15 و 3/14 درصد است و سرمايه‌گذاري در ساختمان‌هاي تكميل شده نسبت به سال قبل 6/18 درصد كاهش داشت. افزايش سرمايه‌گذاري در ساختمان‌هاي شروع شده و نيمه تمام نشان‌دهنده بازگشت شرايط رونق به بخش ساخت و ساز است.

 

تسهيلات اعطايي به بخش مسكن

در پايان اسفند ماه 1389، مانده تسهيلات پرداختي «بانك‌ها و موسسات اعتباري غيربانكي» به بخش غيردولتي مسكن (بدون احتساب سود و درآمد سال‌هاي آتي) نسبت به پايان اسفندماه 1388 با 4/58 درصد افزايش به 7/637 هزار ميليارد ريال رسيد. بر اساس آمار مزبور، در سال 1389 حدود 9/31 درصد از كل تغيير در مانده تسهيلات اعطايي بانك‌ها و موسسات اعتباري غيربانكي به بخش مسكن اختصاص يافت.

 

مانده تسهيلات اعطايي در قالب عقد مشاركت مدني در پايان اسفند ماه 1389 نسبت به پايان اسفند ماه 1388 از رشد 8/199 درصدي برخوردار شد كه حاكي از سياست‌هاي انبساطي اتخاذ شده در بخش مسكن جهت تشويق ساخت و ساز به‌ويژه در قالب تامين مالي طرح مسكن مهر است.  تسهيلات تكليفي پرداخت شده توسط بانك‌هاي دولتي به بخش مسكن در سال 1389 معادل 4/121 هزار ميليارد ريال بود.

 

تسهيلات مزبور در قالب طرح‌هاي مختلف حمايتي دولت و به تعداد 9/1418 هزار فقره تسهيلات پرداخت شد. در اين سال بيش‌ترين سهم از مبلغ تسهيلات اعطايي (معادل 9/76 درصد) به طرح حق بهره‌برداري زمين 99 ساله (تسهيلات ساخت مسكن مهر) اختصاص يافت. همچنين، سهم تسهيلات اعطايي بانك‌هاي مزبور براي كمك به بهسازي و نوسازي مسكن روستايي 0/16 درصد است.

شاخص‌هاي قيمتي بخش مسكن

در سال 1389، نسبت ارزش زمين به كل هزينه تمام شده ساختمان‌هاي تكميل شده در كل مناطق شهري كشور معادل 9/46 درصد بود. در اين سال نسبت مذكور براي ساختمان‌هاي تكميل شده در شهر تهران به 3/59 درصد رسيد كه در مقايسه با سال قبل از آن، 11 واحد درصد افزايش نشان مي‌دهد.

 

در سال 1389، شاخص بهاي خدمات ساختماني (بر پايه سال 1383) نسبت به سال قبل 6/8 درصد افزايش يافت. بيش‌ترين رشد در زيرگروه‌هاي شاخص مذكور مربوط به شاخص دستمزد كارگر ماهر لوله‌كش و نقاش به ترتيب به ميزان 7/15 و 5/12 درصد بود. در اين سال شاخص بهاي توليدكننده مصالح ساختماني 8/8 درصد افزايش داشت. شاخص مزبور در زيرگروه‌هاي مصالح فلزي و غيرفلزي نسبت به سال قبل به ترتيب 6/11 و 5/4 درصد افزايش يافت.

 

 

بعدی >