گروه اقتصادي- مهرداد ميهن دوست: بار ديگر فصل بودجه رسيد و دولت قانون را رعايت نكرد. مطابق آنچه قانون مي‌گويد لايحه بودجه هر سال بايد تا تاريخ 15 آذرماه سال قبل از سوي دولت به مجلس ارايه شود.  اما دولت فعلي در سومين لايحه بودجه‌اي كه قرار است به مجلس بفرستند باز هم تاخير دارد و اگر طبق گفته مقامات همين امروز اين لايحه به مجلس ارايه شود با توجه به در پيش بودن انتخابات هرگز فرصت تصويب كل لايحه وجود نخواهد داشت و بايد شاهد تصويب آن به صورت دو دوازدهم باشيم و اين يعني كليد زدن دوباره سردرگمي‌ها از ابتداي سال آينده!

 

امروز لايحه بودجه ناقص به  مجلس مي رسد

مهدي تقوي در گفت و گو با «ملت ما»  بودجه چند دوازدهمي را تورم‌زا خواند

 

نكته جالب آنجاست كه ممبيني، معاون بودجه معاونت برنامه‌ريزي و نظارت راهبردي احمدي‌نژاد ديروز گفت كه هنوز ارقام بودجه نهايي نشده است. او علت اين نهايي نشدن را هم تغيير منابع و مصارف عنوان كرد و معلوم نيست امروز اگر محمود احمدي‌نژاد به مجلس برود قرار است چه چيزي را تقديم مجلس كند؟

آيا او مانند سال گذشته مي‌گويد بودجه در جيب هم جا مي‌شود و نمايندگان با تصويب آن مي‌توانند به تعطيلات نوروز بروند يا اين‌كه قرار است از مهم‌ترين سند سالانه كشور به‌صورت نصفه و نيمه پرده‌برداري شود؟ بيژن رحيمي دانش كه زماني مديركل حقوقي سازمان مديريت و برنامه‌ريزي كشور بود در گفت‌وگو با«ملت ما» بر خلاف ساير كارشناسان نظر ديگري داشت و گفت:

 

با دو دوازدهم تصويب شدن بودجه هيچ اتفاق خاصي نمي‌افتد چرا كه تجربه نشان داده مجلس كوچك‌ترين عكس العملي نسبت به قانون‌شكني‌ها نشان نمي‌دهد.  وي مي‌افزايد: بودجه در اين سال‌ها ديگر اهميت گذشته را ندارد و كسي آن را يك سند مهم نمي‌داند. دولت هر تغييري بخواهد مي‌تواند با چراغ سبز مجلس در آن اعمال كند.

 

از سويي مجلس نيز نشان داده كار ويژه‌اي روي لايحه بودجه انجام نمي‌دهد و اگر تغييري را هم اعمال كنند كه دولت راضي به آن نباشد خيلي راحت از اجرايش سر باز مي‌زند. نمونه بارز آن هم عدم تخصيص سهم توليد از هدفمندي يارانه‌هاست كه تمامي نمايندگان مجلس به آن  واقف هستند و باز هم كاري نمي‌كنند.

 

مطمئنا در سال 91 نيز اگر تصميمي در بودجه گرفته شود كه دولت راضي به آن نمي‌شود سرنوشت سهم توليد در انتظار آن تصميم است.  رحيمي دانش تصريح مي‌كند: سال‌هاي گذشته بودجه سندي بود كه برنامه‌ها و سياست‌ها را تعيين مي‌كرد اما الان ديگر وضع به اين شكل نيست. سياست‌هاي مالي كشور اساسا به‌گونه‌اي تنظيم نمي‌شود كه ربطي به لايحه بودجه داشته باشد.

 

وي خاطرنشان كرد: فراموش نكنيد امسال انتخابات مجلس هم در پيش است و اين مسئله چالش‌هاي فراواني را ايجاد مي‌كند. چرا كه نمايندگان مي‌خواهند سريعتر به حوزه انتخابيه بروند و به احتمال قريب به يقين بودجه امسال تصويب نمي‌شود.

 

 

بودجه چند دوازدهمي تورم‌زاست

اما در رابطه با لايحه بودجه روز گذشته مهدي تقوي، كارشناس اقتصادي نيز به«ملت ما»  گفت: بودجه هر سال بايد ابتداي همان سال آماده اجرا باشد چرا كه بر اساس آن مشخص مي‌شود با چه برنامه بايد كشور را اداره كرد. وي افزود: اگر شرايط عمومي اقتصاد سال اجراي لايحه مانند سال پيش از آن باشد تصويب چند دوازدهمي مشكل خاصي ايجاد نمي‌كند. اما مطمئنا فروردين 91 با فروردين 90 تفاوت‌هاي عمده‌اي دارد كه اجرا بر اساس بودجه90  را غير ممكن مي‌كند.

 

تقوي تصريح كرد: بنابراين عملكرد بر اساس آنچه ابتداي سال 90 در جريان بود اشتباه بزرگي است كه بايد از آن جلوگيري شود. به‌عنوان نمونه اگر هزينه‌هاي دولت را بر آن اساس ببندند قطعا شاهد افزايش تورم خواهيم بود چرا كه فروردين 91 هيچ ‌تناسبي با فروردين 90 ندارد. اين استاد دانشگاه تاكيد كرد: موضوعاتي مانند انعقاد قرارداد بلندمدت و مواردي كه براي اجراي آن نيازمند برنامه‌ريزي هستيم نيز با اين وضع بودجه بستن امكان تحقق ندارد.

 

از سوي ديگر برخي اخبار حكايت از تلاش دولت براي اضافه‌كردن بندهايي به لايحه بودجه ۹۱ در ساعات باقي مانده تا زمان ارايه به مجلس حكايت دارد. تدوين ماده واحده‌اي از بودجه درباره استمهال بدهي واحدهاي صنعتي و بخشودگي جرايم آنها از جمله اين موارد است كه مقرر شده امروز توسط كارگروه حمايت از توليد انجام و جهت لحاظ شدن در لايحه بودجه به دولت ارايه شود.

 

در عين حال امكان تغيير برخي اعداد و نسبت‌ها در دقايق آخر بودجه‌ريزي نيز وجود دارد. تاخير دو ماهه دولت در ارايه لايحه بودجه ۹۱ به مجلس و تدوين عجولانه لايحه در شرايطي اتفاق مي‌افتد كه ۱۲ اسفندماه انتخابات مجلس برگزار خواهد شد، تبليغات كانديداهاي نمايندگي از يك هفته قبل شروع مي‌شود و با اين حساب تنها ۲۰ روز زمان براي بررسي لايحه بودجه در اختيار مجلس خواهد بود كه قطعا با زمان قانوني بررسي لايحه بودجه در مجلس اختلاف فاحشي دارد.

 

با اين اوصاف شايد مجلس در مدت باقي‌مانده بتواند با ارفاق براي دولت يك بودجه دو دوازدهم تصويب كند و بررسي و تصويب اصل لايحه بودجه ۹۱ به سال آينده موكول شود. سنتي كه سنگ بناي آن از سال قبل گذاشته شد و به قول برخي نمايندگان ديگر قبح آن نيز ريخته است. بگذريم از اين‌كه برخي كشورها براي تدوين بودجه خود و تصويب آن در مهلت قانوني، ساعت رسمي خود را نگه مي‌دارند تا بودجه در زمان تعيين شده به سرانجام برسد.

 

ارقام نهايي نشده

روز گذشته معاون بودجه معاونت برنامه‌ريزي و نظارت راهبردي احمدي‌نژاد بدون اين‌كه رقمي از بودجه 91 اعلام كند، گفت: ارقام بودجه هنوز نهايي نشده ولي طبق گفته معاون پارلماني رئيس‌جمهور امروز لايحه تقديم مجلس مي‌شود. رحيم ممبيني درباره لايحه بودجه ۹۱ با بيان اين‌كه با توجه به تغيير منابع و مصارف، هنوز ارقام نهايي نشده، گفت:

 

لايحه بودجه امروز (چهارشنبه) ۱۲ بهمن ۹۰ از سوي رئيس‌جمهور به مجلس شوراي اسلامي تقديم مي‌شود و ارقام اعلام خواهد شد. معاون بودجه معاونت برنامه‌ريزي و نظارت راهبردي درباره اختصاص يافتن ارقام بودجه عمراني در سال جاري خاطرنشان كرد: تاكنون به‌طور متوسط ۷۵ درصد از بودجه عمراني ۱۳۹۰ تخصيص يافته ولي اين تخصيص نهايي نيست.

 

وي درباره پرداخت پول به پروژه‌هاي عمراني سال جاري يادآور شد: پرداخت‌ها توسط خزانه كشور انجام مي‌شود، اما به يقين تاكنون به‌طور متوسط ۶۵ درصد بودجه عمراني پرداخت شده است. ممبيني در واكنش به اصرار خبرنگار فارس براي دريافت ارقام كلي لايحه بودجه ۹۱ كه فردا تقديم مجلس مي‌شود،

 

گفت: ارقام هنوز قطعي نيست، اما اخبار خوبي از لايحه بودجه ۹۱ ارايه خواهد شد. وي در پاسخ به اين‌كه بودجه عمومي نبايد بيش از ۱۰ درصد افزايش يابد، گفت: به‌دليل اين‌كه منابع و مصارف تغيير پيدا كرده ارقام لايحه هنوز قطعي نيست.

 

ابهامات فاز دوم

ممبيني در پاسخ به اين پرسش كه آيا اعداد و ارقامي براي اجراي فاز دوم هدفمندي يارانه ها در لايحه بودجه 91 ذكر شده گفت: اين مسائل را از آقاي فرزين دبير كارگروه بپرسيد، ما در بودجه براي سازمان هدفمندي يارانه‌ها به صورت بودجه شركتي مثل ساير شركت‌هاي دولتي در نظر گرفته‌ايم اما درباره اين‌كه چقدر افزايش پيدا كرده، بعد از تقديم لايحه از سوي رئيس‌جمهور امروز  اعلام مي‌شود.

 

وي درباره اين‌كه آيا لايحه بودجه امروز چهارشنبه به مجلس تقديم مي‌شود گفت: از آقاي ميرتاج‌الديني معاون پارلماني رئيس‌جمهور شنيده‌ايم لايحه بودجه چهارشنبه 12 بهمن 90 ارايه مي‌شود. معاون بودجه معاونت برنامه‌ريزي و نظارت راهبردي درباره اين‌كه برخي از نمايندگان مي‌گويند درآمدهاي بودجه ۹۰ بيش از ۳۰ درصد تحقق پيدا نكرده، گفت:

 

تحقق درآمدهاي سال 90 نسبت به مشابه 89 خيلي بهتر است، درباره اين‌كه چقدر افزايش يافته بايد بگويم در بخش‌هاي مختلف متفاوت است. درآمدهاي مربوط به نفت صد درصد تحقق يافته است و پيش‌بيني ما از تحقق درآمدهاي مالياتي بالاي 90 درصد در سال جاري است. ممبيني افزود:

 

ساير درآمدهاي بودجه 90 ماهيت درآمد هزينه‌اي دارد كه به تناسب تحقق درآمد، براي اجزاي مصرف آن منابع پرداخت مي‌شود كه هيچ لطمه‌اي به ساير اجزاي درآمدي بودجه نمي‌زند. وي خاطرنشان كرد: در مجموع وضع تحقق درآمدهاي دولت در سال 90 نسبت به 89 به يقين وضع خيلي بهتري دارد.