دانلود غيرمجاز، پخش سوپرماركتي، كپي‌هاي كنار خياباني، آلبوم‌هاي غير رسمي و... بخشي از مشكلاتي است كه ناشران موسيقي با آن دست و پنجه نرم مي‌كنند. مدير انتشارات «آواي باربد» با ارزيابي سال 90 گفت: متاسفانه مسائل مختلفي دست به دست هم دادند تا وضع نشر را براي ما دشوار كنند؛ بخشي از اين مسائل نيز به تحريم‌ها بر مي‌گرددو بازار نشر موسيقي به همين دليل وضع بسيار سختي را در سال گذشته پشت سر گذاشت.

ناشران موسيقي مطرح كردند

حميد اسفندياري توضيح داد: براي بسته‌بندي آلبوم از مقواهاي آلماني استفاده مي‌كنيم كه مواد اوليه سي‌دي‌ها خارجي است و بسيار گران شده است. از طرفي هر چقدر حجم كالاي مصرفي مخاطب و نياز روزمره‌اش افزايش مي‌يابد، كالاي فرهنگي را از زندگي خود حذف مي‌كند و اين امر بر بازار نشر تاثير مي‌گذارد.

مدير انتشارات «آواي باربد» تصريح كرد: اين روزها مخاطب، موسيقي دلخواه خود را دانلود مي‌كند و يك فلش در جيب خود دارد و از سوي ديگر موسيقي پاپ كه با بهاي ارزان‌تر و پخش سوپر ماركتي عرضه مي‌شود، فروش بهتري دارد و به دليل فروش سريع‌تر شانس بيش‌تري خواهد داشت.

مدير «آواي باربد» همچنين درباره حجم توليدات اين شركت نسبت به سال‌هاي گذشته توضيح داد: در سال 90 حدود 50 حلقه سي دي منتشر كرديم كه 22 حلقه مربوط به آثار لوريس چكناواريان بود. در صورتي كه اگر وضع بازار مناسب‌تر بود، مي‌توانستيم 100 حلقه سي دي منتشر كنيم. اما مدير انتشارات «آواز بيستون» نيز درباره بازار نشر موسيقي در سال سپري شده توضيح داد: سال 90، بدترين سال نشر موسيقي بود و بايد بگويم بازار مرده‌اي را سپري كرديم.

سبزعلي عزيزي بيان كرد: وقتي مصرف موسيقي مخاطب از طريق دانلود و اينترنت سپري مي‌شود، ناشر ديگر جرات نمي‌كند كه براي آلبوم‌هاي موسيقي سرمايه‌گذاري كند. شركت «آواز بيستون» امسال تنها چهار آلبوم موسيقي منتشر كرد كه نسبت به سال‌هاي گذشته آمار بسيار پاييني است.

اين ناشر موسيقي معتقد است: بي‌انگيزگي، چهار پنج سالي مي‌شود كه در بين ناشران موسيقي پيدا شده و مسئولان بايد در اين زمينه فرهنگ‌سازي كنند و به مخاطب درباره كالاي فرهنگي آگاهي دهند؛ چرا كه حتي تعدادي از خوانندگان براي تبليغات آلبوم خود تعدادي از قطعاتشان را به صورت رايگان در اينترنت قرار مي‌دهند و اين اتفاق خوبي نيست.

عزيزي اظهار كرد: اگر قرار باشد با همين وضع پيش برويم سال 91 بدتر از اين خواهد بود، چرا كه هر كس كنار خيابان براي خود بساطي پهن كرده و براي نمونه اثر پنجاه شركت موسيقي را به صورت MP3 به فروش مي‌رساند. وقتي بازار مناسبي نداريم همه‌چيز ويران مي‌شود. او درباره برنامه‌هاي انتشارات «آواز بيستون» در سال 91 اعلام كرد: از اين پس مطيع بازار موسيقي هستيم. اگر بازار موسيقي در سال آينده وضع خوبي داشته باشد آلبوم‌هاي خود را منتشر مي‌كنيم و در غير اين صورت فقط سكوت خواهيم كرد.

مدير انتشارات «آوا خورشيد» نيز سال 90 را سال بسيار بدي براي موسيقي دانست و گفت: بسياري از همكاران ما كه بيش‌تر براي آلبوم‌هاي پرفروش سرمايه‌گذاري مي‌كنند، در سال 90 كارهايشان را به بازار عرصه نكردند‌ چرا كه معتقد بودند، اين آلبوم بايد در شرايطي عرضه شود كه آمار فروش آن بالا باشد. بنابراين عرضه نكردن اين كارها باعث ركود بازار شد.

چمن آرا معتقد است: ميزان توليد آثار موسيقي هر سال پايين مي‌آيد، اما اين ركود در سال‌هاي 87 و 88 آن قدر به چشم نمي‌آمد. بايد در نظر داشته باشيم اگر موسيقي خوب منتشر نشود، مردم به موسيقي غيررسمي روي مي‌آورند. وقتي لوله باريك نشر زنگ زده باشد، آب ذره ذره در آن جريان دارد و به ظرفي سوراخ مي‌چكد‌ و در اين شرايط چيزي براي ناشر نمي‌ماند. چمن آرا تصريح كرد: بايد قانوني براي مبارزه با كپي آثار مجاز تعريف شود، چه بسا كه تمام توليد‌كنندگان در عرصه‌هاي مختلف صنفي دارند كه از آنها حمايت كند اما در موسيقي چه كسي پشت ماست؟

او ميزان توليد موسيقي در سال 90 را بسيار پايين دانست و افزود: اگر هم كاري انجام داديم به دليل تعهدهايي بود كه در سال 89 ايجاد كرده بوديم. اين ناشر موسيقي درباره پخش سوپرماركتي آثار موسيقي نيز اظهار كرد: بنده با پخش سوپر ماركتي هيچ مشكلي ندارم اما آنچه مهم است‌، اين است كه پخش سوپرماركتي يك پخش مقطعي است‌ اما كاري كه شركت ما توليد مي‌كند تا مدت‌ها قابليت شنيده شدن دارد. مدير انتشارات «هرمس» نيز در همين زمينه گفت:

حجم مصرف موسيقي كاهش پيدا نكرده، اما حجم تجارت آن كم شده است. رامين صديقي در ارزيابي‌اش از وضع نشر موسيقي در سال 90 گفت: امسال نيز، مانند سال‌هاي گذشته حجم توليد آلبوم‌هاي موسيقي در حال كاهش و از طرفي همچنان دغدغه كپي غيرمجاز گريبان‌گير ناشران موسيقي است.

او درباره دلايل كاهش نشر موسيقي توضيح داد: آن چه بيش‌تر از همه به چشم مي‌آيد، قيفي به نام سيستم مميزي است كه وقتي وارد بدنه آن مي‌شويد بايد مسير طولاني را طي كنید. از سوي ديگر در بازار همه نوع موسيقي يافت مي‌شود و ناشري را كه مسير انتشار را به‌طور كامل مي‌پيمايد، سرخورده مي‌كند.

صديقي ادامه داد: به‌طور كلي همه ما در حال تحمل يك فشار اقتصادي هستيم و براي ناشراني مثل ما، با سرمايه موجود فقط مي‌توانيم بر روي 3 يا 4 اثر سرمايه‌گذاري كنيم. مصرف‌كنندگان نيز با درآمد محدودي كه دارند، به‌طور حتم كالاهاي غيرضروري را از زندگي خود خط مي‌زنند. مدير نشر «هرمس» در همين رابطه اضافه كرد: مخاطب در چنين شرايطي كالاي فرهنگي را از زندگي خود حذف مي‌كند و گاهي ممكن است، از همين موسيقي‌هاي غير رسمي خريداري كند.

از طرفي هر كس با يك اينترنت پرسرعت مي‌تواند موسيقي مورد علاقه‌اش را دانلود كند. او درباره پخش سوپرماركتي آلبوم‌هاي موسيقي نيز توضيح داد: بنده به پخش سوپر ماركتي اعتقادي ندارم و از نظرم يك راه بحراني است كه خيلي‌ها طي مي‌كنند. كالاي فرهنگي شأن خاص خود را دارد و جايگاهش مشخص است، از طرفي عرضه سوپرماركتي كيفيت كالا را پايين مي‌آورد.

صديقي تصريح كرد: اين آلبوم‌ها با يك قاب مقوايي ساده با كمترين هزينه‌اي به فروش مي‌رسند. بنده حاضر نيستم، آلبومي كه براي مثال دو سال برايش زحمت كشيده‌ام بدون عكس مناسب، توضيح، تشريح و... منتشر كنم. البته دليل اين نوع پخش ذات موسيقي پاپ است، چرا كه تاريخ مصرف محدودي داشته و براي ناشران اهميت زيادي ندارد.

مدير شركت فرهنگي هنري «ققنوس» نيز در همين زمينه اظهار كرد: مخاطباني كه 80 هزار تومان پول بليت كنسرت مي‌دهند‌، چرا هزار تومان براي خريد يك سي‌دي هزينه نمي‌كنند؟ چه بسا كه اگر مردم مي‌توانستند، كنسرت را هم كپي مي‌كردند. محمد حسين توتونچيان درباره وضع نشر موسيقي در سال 90 گفت: مقوله توليد يك آلبوم موسيقي بسيار پرهزينه است و نياز به سرمايه‌گذاري‌هاي كلان دارد. اين در حالي است كه بازگشت سرمايه‌ يك تهيه‌كننده تنها به استقبال مخاطبان بستگي دارد.

اين ناشر همچنين بيان كرد: تهيه‌كننده براي توليد يك آلبوم هزينه‌اي را يكجا صرف مي‌كند، اما بازگشت آن سرمايه و هزينه بسيار زمان‌بر است. او معتقد است: در بعد نشر بايد فرهنگ‌سازي‌هاي زيادي صورت بگيرد. وقتي اينترنت و قابليت دانلود وجود دارد و آلبوم‌هاي صوتي به صورت رسمي و غيرمجاز در بازار منتشر مي‌شوند‌، رويكرد مردم نسبت به تهيه آثار صوتي متفاوت مي‌شود.

مدير موسسه فرهنگي هنري «نهاله رودكي» بيان كرد: به عنوان ناشر آلبوم‌هاي سنتي و پاپ سال خوبي را پشت سر گذاشته‌ام چرا كه آثارمان را به شكلي كه مي‌خواستيم منتشر كرديم. پژمان بلورچي در ارزيابي‌اش از وضع نشر موسيقي در سال 90 به ايسنا گفت: امسال انتظارات ما به خوبي برآورده شد. يكي از اقدامات موسسه «نهاله رودكي» در سال 90 پخش سوپرماركتي آلبوم موسيقي سنتي براي نخستين بار بود كه بازتاب بسيار خوبي داشت.

او ادامه داد: پس از اين‌كه آلبوم حسام‌الدين سراج را به اين سبك توزيع كرديم سرمايه‌اي كه براي آلبوم صرف شده بود پس از 20 روز بازگشت و حتي قرار است 27 فروردين‌ماه سال 91 تيراژ دوم اين آلبوم را روانه بازار موسيقي كنيم. مدير موسسه فرهنگي هنري «نهاله رودكي» در همين رابطه عنوان كرد:

اسپانسر اين آلبوم یک بانک خصوصی بود و به هيچ‌وجه به اين فكر نيفتاد كه پخش سوپرماركتي مي‌تواند شانس فروش كار را پايين بياورد، بلكه بسيار منطقي با اين موضوع برخورد كرد. حتي اسپانسر آلبوم بعدي ما نيز بانك ديگري است.اين ناشر موسيقي خاطرنشان كرد: حتي پس از اين‌كه آلبوم سراج را از اين طريق وارد بازار موسيقي كرديم خيلي از خواننده‌ها تماس گرفتند و خواستند آلبومشان را به همين شيوه برايشان پخش كنيم. اگر كار ما اشتباه بود هيچ‌گاه با اين تيراژ بالا آلبوم‌هايمان به فروش نمي‌رفت.

او همچنين درباره دانلودهاي غيرمجاز و تاثير آن بر بازار نشر گفت: اين دانلودها شايد در زمينه موسيقي پاپ وجود داشته باشد، اما مردم هيچ‌گاه موسيقي ايراني را دانلود نمي‌كنند زيرا كساني كه موسيقي اصيل گوش مي‌دهند به اين مسائل پايبند هستند. اين ناشر موسيقي در پايان سخنانش بيان كرد:

به عنوان يك موزيسين كه كار، تحصيل و عشقم موسيقي است، بيش‌تر مسيرهاي توليد را طي كرده و طي سال‌ها با اساتيد شناخته شده موسيقي سنتي ايران كار كرده‌ام. بنابراين درباره انتشار موسيقي ايراني به پخش سوپرماركتي روي آوردم، چرا كه فكر مي‌كنم زمان فكر كردن‌هاي محدود و بسته، گذشته است.