مجید ابهری:هر سال با نزديك شدن آخرين چهارشنبه سال دلهره و اضطراب بر اكثريت خانواده‌ها مستولي شده و نگاه‌ها نگران اين روز است. برگزاري آيين‌هاي سنتي و فرهنگي مورد مخالفت هيچ‌كس نيست، آنچه كه باعث مخالفت كارشناسان و مسئولان مي‌شود رفتارهاي پرخطري است كه از سوي بعضي از نوجوانان و جوانان انجام مي‌پذيرد. 

 

 

معمولا افراد برگزاركننده مراسم چهارشنبه‌سوري سه گروه هستند؛ گروه اول نوجوانان و جواناني با ضعف تربيتي كه به‌خاطر ناهنجاري رفتاري با هدف جلب‌توجه ديگران دست به كارهايي مي‌زنند كه كوچه‌ها و خيابان‌ها را به ميدان جنگ شبيه‌ مي‌كند. آنها با قصد خرابكاري و ايجاد وحشت از مرز شادي و زنده نگاه داشتن يك سنت فرهنگي فراتر رفته و با رفتارهاي خود سلامتي مردم و خودشان را به مخاطره مي‌اندازند.

 

در سال 88، 1928 نفر در چهارشنبه‌سوري آسيب ديدند اما در سال 89 اين رقم به دوهزار و 100 نفر رسيد كه 32 درصد از آنان دانش‌آموز بودند. سوختگي درجه يك، قطع دست يا انگشتان، بريدگي بدن، از دست دادن بينايي يك يا دو چشم حوادث تلخي بودند كه رفتارهاي پرخطر باعث اصلي آن بودند.

 

90 درصد از حوادث چهارشنبه‌سوري در كوچه‌ها و خيابان‌ها اتفاق افتاد كه 48 درصد از افراد در حين بازي و 22 درصد عابر و رهگذر و 11 درصد تماشاچي بودند؛ بنابراين عابران و رهگذران نيز در معرض خطر هستند و بهتر است اگر كار ضروري ندارند از عبور و مرور خودداري كنند. گروه دوم نوجوانان و جواناني هستند كه بدون اطلاع از نتايج شوم و حوادث تلخ فقط به‌خاطر تقليد از گروه اول حادثه‌آفرين مي‌شوند.

 

دست‌ها با 37 درصد و چشم 29 درصد مهم‌ترين نقاط آسيب‌ديده در بدن اين اشخاص است. سال گذشته 5 حادثه فوت و 18 مورد نقص عضو نتيجه رفتارهاي پرخطر اين‌گونه اشخاص بود.گروه سوم افرادي هستند كه براي زنده نگاه داشتن يك سنت فرهنگي و ديني با آرامش و ايمني مراسم چهارشنبه‌سوري را برگزار مي‌كنند و از اقلام خطرناك استفاده نمي‌كنند.

 

اما انداختن قوطي‌هاي خالي حشره‌كش و حتي گاز پيك‌نيكي در ميان آتش، استفاده از ترقه و نارنجك‌هاي غيراستاندارد و دست‌ساز، افروختن آتش‌هاي غيرمتعارف، پرتاب اقلام آتش‌بازي از بالاي ساختمان‌هاي بلند به خيابان و كوچه، رفتارهاي خطرآفريني هستند كه در بعضي از مواقع حتي باعث مرگ افراد بي‌گناه مي‌شوند. سقط جنين زنان باردار، حمله قلبي و مغزي افراد سالمند و بيمار، ترس و وحشت كودكان و خردسالان عوارض تلخ رفتارهاي خطرآفرين بعضي از نوجوانان و جوانان است كه براي چند لحظه شادي خود چندين خانواده را عزادار مي‌كنند.

 

تخليه انرژي نوجوانان و جوانان و ايجاد بازي‌ها و سرگرمي‌هاي هيجان‌انگيز در طول سال براي آنها مي‌تواند از انباشت هيجان در آنها جلوگيري كند. به نظر مي‌رسد بهتر است نهادهاي فرهنگي مثل شهرداري و ساير نهادها با تعيين و معرفي مراكز و پارك‌هاي معين براي برگزاري جشن چهارشنبه‌سوري موقعيت مناسبي براي خانواده‌ها فراهم كنند تا در كنار فرزندان خود چند ساعت شاد و سرگرم باشند.

 

نيروي انتظامي نيز بايد با قاطعيت با سازندگان و عرضه‌كنندگان اقلام غيراستاندارد كه خيابان‌ها را به ميادين جنگ تبديل مي‌كنند برخورد كرده و آنها را به مجازات برساند. همچنين نهادهاي مسئول با توليد و عرضه اقلام استاندارد ضمن اين‌كه از ورود اقلام تقلبي و خطرناك و خروج ارز جلوگيري مي‌كنند، موقعيت مناسبي براي استفاده از اقلام ايمن فراهم سازند و خانواده‌ها و صداوسيما هر روز خطرات رفتارهاي پرخطر را به نوجوان و جوانان يادآوري نمايند. با رعايت اين موارد، اميدواريم امسال كم‌خطر‌ترين، آرامترين و شادترين چهارشنبه‌سوري را شاهد باشيم.

*رفتارشناس و آسيب‌شناس اجتماعي

< قبلی		بعدی >