| هليا فروتن  |سيزده بدر سال 91 هم گذشت. چقدر زود وارد امسال شديم و مناسبات و روزها يكي پس از ديگري در حال عبور هستند. سيزده بدر هر سال با رسم و رسوم و آدابي همراه است كه برگزاري و پرداختن به آن خالي از لطف نيست.رسم سبزه گره زدن و آرزو كردن، دعا و نيايش بزرگ‌ترها براي سالي پر از خوشي و توفيق و سلامتي، اميد بستن مجردهاي فاميل به سبزه‌اي كه گره مي‌زنند و بختي كه شايد امسال باز شود؛ دروغ سيزده و غروب سيزده با تمام دلتنگي و غمش كه تعطيلات گذشت و از فردا صبح روز از نو و روزي از نو و افتادن در چرخ گردون تكرار هر روزه؛ همه و همه از حواشي سيزدهم فروردين هر سال در كشور ماست...

 

اما در اين ميان تفاوت‌هايي هم در شيوه برگزاري همايش خانوادگي و گردهمايي دوستان در اين روز هست كه گفتن آن خالي از لطف نيست. به‌طور مثال جايي خواندم كه آداب و رسوم روز انس با طبيعت درشهر بهبهان به دليل تاريخي بودن و قدمت ديرينه اين شهر، با آداب كنوني تفاوت‌هايي داشته كه اين روز را شيرين‌تر و لذت‌بخش‌تر مي‌كند.

 

وقتي يك رسم ديرينگي پيدا مي‌كند، تبديل به سنت شده و هر سنت نيز آداب و رسومي دارد. در همين راستا به دليل اين‌كه روز 13در عمق تاريخ بهبهان نيز روز خوبي نبوده و آن را نحس مي‌دانسته‌اند، ديرينگي پيدا كرده وآداب و رسوم خاصي نيز در ميان مردم اين شهرستان داشته است.

 

در روز 13فروردين‌ماه مردم بهبهان نيز همچون ديگر مردم سراسر كشور، به دامان طبيعت رفته و چون در اين شهرستان دو رودخانه پرآب مارون و خيرآباد وجود دارد، اكثر مردم به سواحل اين دو رودخانه خروشان رفته و سبزه خود را كه از روز نخست سال تا اين روز نگه داشته و حفاظت كرده‌اند، براي گره خوردن رويش و روشنايي سبزه و آب و به دليل تقدس آب در ايران باستان و اسلام، به رودخانه انداخته و آن را به دست آب مي‌سپارند.

 

از آنجا كه جامعه بهبهان مبتني بر اقتصاد دامپروري بوده‌ و به دليل تقدس شير در تاريخ بهبهان و اسلام، مردم بهبهان در صبح روز سيزده‌بدر، شيربرنج تهيه كرده و مصرف مي‌كرده‌اند. نان‌شيرين‌هايي نيز كه مردم براي سفره‌هاي هفت‌سين خود آماده كرده‌بودند نيز در اين روز مصرف شده و شيريني آن را براي دفع نحسي‌ها موثر مي‌دانسته‌اند.

 

غذاي اصلي مردم در سيزده‌بدر، سبزيجات به‌ويژه كاهو و پيازچه در كنار ماست و نان شيرين بوده است.

دليل اصلي وجود كاهو و پيازچه در سفره‌هاي بهبهاني ها در اين روز به اين دليل بوده كه آخرين روزهاي برداشت اين دو سبزي در بهبهان، همين ايام بوده و پس از آن ديگر در اين شهرستان قابل برداشت نبوده و از بين مي‌روند.اما يكي از كارهايي كه در اين سال‌ها نسبت به گذشته‌هاي دور بيش‌تر به چشم مي‌آيد، برپا كردن چادر توسط خانواده‌هاي بهبهاني در روزهاي قبل از سيزده‌بدر و ماندن در آن به صورت شبانه‌روزي است كه در گويش بهبهاني به آن شوخوس (shokhos)مي‌گويند.

 

اين اقدام در گذشته و تاريخ بهبهان كمتر از حال بوده و تنها برخي از جوانان با رفتن به اشكفت‌هاي طبيعي اين كار را انجام مي‌دادند كه دليل اين امر نيز سرماي زياد هوا در اين ايام بهبهان برخلاف اين سال‌ها بوده است.

 

 

 

< قبلی		بعدی >