به‌طور دقيق مشخص نيست كه بشر از چه زماني براي نخستين‌بار نامگذاري روي افراد را آغاز كرده است. نام كودك بي‌گمان از جمله آغازين آهنگ و صداهايي است كه به گوش خود مي‌شنود. انتخاب نام براي فرزندان مقوله‌اي مهم و حياتي است كه در اين سال‌ها ذهن خيلي از خانواده‌ها را به خود مشغول كرده است چراكه اين نام تا سال‌هاي سال به همراه فرد خواهد ماند و شكل‌دهنده‌اي از هويت اوست.

 

 

| مرضيه محمدي |

 

اگر مجلس تصويب كند، 18 ساله‌ها مي‌توانند نامشان را عوض كنند

 

شايد درگذشته انتخاب نام براي فرزند تازه متولد شده از اهميت چنداني برخوردار نبود اما امروز حتي پيش از تولد نوزادان پدرو مادر و خانواده‌ها نام او را انتخاب مي‌كنند.گاهي با اسامي خاصي در جامعه روبه‌رو مي‌شويم كه چندان معناي مناسبي نداشته و خانواده‌ها را از گذاشتن چنين اسم‌هايي روي فرزندانشان پشيمان مي‌كند. به گفته دانشمندان نام در حقيقت بيان احساسات فرد است و مي‌تواند تاثيرات شگفت انگيزي بر چگونگي زندگي و انديشه و شخصيت او داشته باشد.

 

آنها معتقدند در حقيقت مغز انسان بلافاصله پس از شنيدن نام طرف مقابل، پيام‌هايي را ردو بدل مي‌كند و با توجه به نام فرد، درباره او قضاوت مي‌كند. آنچه كه در اين ميان اهيمت زيادي پيدا مي‌كند رسوخ مدگرايي به مقوله نامگذاري است. گاهي ديده مي‌شود برخي اسامي بي‌معنايي روي فرزندان خود مي‌گذارند كه تنها شايد آهنگ دلنشيني داشته باشد اما از محتوا و معنا خالي است.

 

ارتباط نام با سلوك و رفتار افراد

احمد جليلي مشاور اسبق انجمن روانشناسان ايران در رابطه با اهميت نامگذاري به «ملت ما» گفت: يكي از خدماتي كه در آغازين روزهاي زندگي پدرو مادر در حق فرزند خود انجام مي‌دهند انتخاب نام مناسب براي او است. نام متعارف اهميت زيادي بر تصوري كه شخص بعدها در بزرگسالي روي خود پيدا مي‌كند دارد.

 

به‌طوريكه اگر نام زيبايي براي فرزند انتخاب شود اثرات مطلوبي در برخوردها با او خواهد داشت و در غير اينصورت گاهي ممكن است مورد تمسخر هم قرار بگيرد. او ادامه داد: گذاشتن نام مناسب در بلند بردن شخصيت اشخاص نقش موثري دارد، در عصر كنوني فردي را نخواهيم يافت كه بدون نام باشد اما آنچه مهم است اينست كه نام افراد تاچه حدمعقول وپرمعناست زيرا اشخاص درجست‌وجوهستند تا بدانند نامشان رابه چه دليلي رويشان گذاشته‌اند واكثرا ديده شده كه سلوك ورفتار افراد با اسم ا شخاص تااندازه‌اي مطابقت داشته است.

 

او با بيان اهميت ارتباط نام با فرهنگ و عقيده گفت: آنچه كه درقسمت نامگذاري مورد توجه است مناسبت نام بامشخصات فرد است. وبه صورت عموم بايد ازنامهايي كه جنبه تحقير‌آميز شخصيت فرد را بيان نمايد خودداري شود در غير اين صورت گرچه در اوايل شايد براي اطفال اثري نداشته باشد ولي بعدآ شخصيت آنها راصدمه مي رساند. نامگذاري بايد بيش‌تر باعقايد، ارزش‌هاي محيط وفرهنگ مطابقت داشته و نامگذاري بتواند بخشي ازشخصيت فرد را متبارز گرداند.

 

نام فاميلي هم اهميتي كمتر از اسم ندارد

محمدكاظم عاطف وحيد استاد دانشگاه تهران و عضو هيئت علمي دانشگاه ايران در اين رابطه گفت: اگر نام غير متعارفي براي فرزند انتخاب شود اين نام در آينده نوعي احساس حقارت در او به وجود خواهد آورد و بنابراين يك تصور كلي از خود پيدا مي‌كند كه« من به درد نمي‌خورم» يا «من خوب نيستم ». و پس از آن نگراني و اضطراب در او ايجاد مي‌شود.

 

او در ادامه گفت: گاهي اثر اين افسردگي و عدم رضايت از نام به حدي مي‌رسد كه فرد خود را به دو نام نسبت مي‌دهد يكي نامي است كه در شناسنامه او درج شده است و ديگري نامي است كه ديگران او را با آن صدا مي‌زنند و وقتي دوستان و آشنايان اين فرد را به نام شناسنامه صدا مي‌زنند ممكن است با ناراحتي و گاهي پرخاشگري او مواجه شوند .

 

اين موضوع براي نام فاميلي هم صدق مي‌كند به گونه‌اي كه اهميت نام فاميلي هم كمتر از نام كوچك نيست. و بسياري از افراد جامعه هستند كه براي تغيير نام فاميلي خود اقدام مي‌كنند. عاطف وحيد در رابطه با امكان تغيير نام كوچك براي 18 ساله‌ها در آينده گفت: اگر اين قانون به تصويب برسد اثر خوبي به همراه خواهد داشت چراكه از اسامي نا مفهوم در جامعه كاسته خواهد شد. او در رابطه با انتخاب نام‌هاي افراد مشهور براي فرزندان گفت:

 

انتخاب نام افراد مشهور احساس خوبي در افراد به وجود مي‌آورد و گاهي باعث افزايش اعتماد به نفس هم خواهد شد اما بايد اثرات آن را هم در نظر گرفت چراكه نوعي همانند‌سازي هم ممكن است در اين راستا در افراد به وجود‌آيد. از آنجايي كه نام‌ها در هر فرهنگ از تنوع بالايي برخوردارند، انتخاب يك نام پر معنا با آهنگي مناسب، براي فرزندمان به‌طوري كه تلفظ آن هم براي كسي مشكل نباشد، مي‌تواند او را در آينده به فردي با اعتماد به نفس بالا مبدل كند.

 

براي مثال در فرهنگ خودمان اگر بخواهيم كسي را حقير جلوه دهيم، او را با نام‌هاي مستعار حقيرانه صدا مي‌زنيم و بالعكس اگر بخواهيم كسي را محترم جلوه دهيم برايش نام مستعار يكي از شخصيت‌هاي معروف و مشهور را به كار مي‌بريم و اين نشان مي‌دهد كه انتخاب يك نام، تا چه اندازه مي‌تواند به عنوان سنبلي براي حقارت يا شهرت تبديل شود

 

اهميت تغييرات در قانون ثبت احوال

امامعاون امور اسناد هويتي سازمان ثبت احوال كشور از دادن اختيار تغيير نام به ايرانيان با رسيدن به سن 18 سالگي، در صورت تصويب مجلس خبر داد. محسن كرمي به فارس گفت: لايحه‌اي براي دادن اختيار تغيير نام به ايرانيان پس از رسيدن به سن 18سالگي توسط سازمان ثبت احوال تدوين شده كه براي تصويب نهايي در سال آينده به مجلس ارايه خواهد شد.

 

قانون ثبت احوال نيازمند تغييرات و اصلاحاتي است كه به فراخور نيازهاي روزآمد جامعه بازنگري اين قانون در دستور كار سازمان ثبت احوال قرار گرفته و اين لايحه نيز، به دليل نيازهاي جديد افراد جامعه تدوين شده است.  كرمي با اشاره به درخواست‌هاي متعددي كه براي تغيير نام به سازمان ثبت احوال ارايه مي‌شود، اظهار كرد:

 

اين درخواست‌ها حاكي از اين است كه والدين در هنگام انتخاب نام فرزندان خود دقت كافي ندارند و به اين ترتيب، فرزندان و بعضا حتي خود والدين پس از چند سال خواهان تغيير نام مي‌شوند. معاون امور اسناد هويتي سازمان ثبت احوال كشور درباره علت تدوين اين لايحه گفت: افراد پس از به دنيا آمدن هيچ مداخله‌اي در انتخاب نام خود ندارند و به اين ترتيب شخصيت فرزندان پس از نامگذاري از سوي والدين شكل مي‌گيرد.

مراجعات زياد براي تغيير نام

او گفت: مراجعات بسياري درباره تقاضاي تغيير نام به هيئت‌هاي حل اختلاف يا محاكم قضايي تسليم مي‌شود و فرزندان تمايل دارند كه اختيار تغيير نام خود را داشته باشند.كرمي با بيان اين‌كه در سال گذشته حدود 14هزار درخواست تغييرنام به هيئت‌هاي حل اختلاف اعلام شد كه مورد موافقت قرار گرفت، افزود: علاوه بر اين حدود هشت هزار درخواست تغيير نام نيز به محاكم قضايي تسليم و به آنها رسيدگي شد.

 

به گفته معاون امور اسناد هويتي سازمان ثبت احوال، شماري از اين درخواست‌ها از سوي خود افراد و تعدادي نيز از سوي والدين آنها صورت مي‌گيرد.  او با انتقاد از بي‌توجهي به انتخاب نام مناسب از سوي برخي والدين در كشور، اظهار كرد: برخي نام‌هاي اتخاذ شده از سوي والدين به‌ويژه در دوران نوجواني و جواني موجب تحقير فرزندان مي‌شود كه اين موضوع موجب افزايش تقاضاي تغيير نام شده است.

 

معاون امور اسناد هويتي سازمان ثبت احوال كشور از والدين درخواست كرد كه نام‌هايي مناسب و داراي شأن انتخاب كنند تا فرزندان با رسيدن به سنين جواني از نام خود راضي باشند و شخصيت آنها تحت الشعاع نامناسب بودن اسم آنها قرار نگيرد. او با اشاره به عوامل متعددي كه در انتخاب نام از سوي والدين موثر است، به نقش رسانه‌هاي جمعي در اين خصوص اشاره كرد و گفت: در دهه اخير رسانه‌ها بيش از ساير عوامل در اين خصوص نقش داشته‌اند.

 

< قبلی		بعدی >